Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, yatırım fonlarındaki tasfiye sürecinde piyasa bozucu faaliyetlerden elde edilen kazançların geri alınması için yeni adımlar atıldığını açıkladı. Şimşek’in 20 Ekim’deki açıklamasına göre ilk aşamada, 10 milyon TL ve üzerinde reel kazanç sağladığı tespit edilen kişilerden gönüllü iade istenecek. Ödeme yapılmaması halinde Adalet Bakanlığı üzerinden hukuki süreç işletilecek.
Bakan, fonların oluşumundan tasfiyesine kadar yaşanan işlemlerin incelendiğini, piyasa bozucu faaliyetlerden kazanç sağlayanların tespit edildiğini söyledi. İnceleme yalnızca şirketler arasındaki para hareketleriyle sınırlı değil. Birlikte hareket ederek hukuka aykırı kazanç elde edenlerin kişisel mal varlıklarına da başvurulması planlanıyor.
Fon krizinde 10 milyon TL eşiği kimleri kapsıyor?
Şimşek’in açıkladığı 10 milyon TL, fonlarda 10 milyon TL yatırım yapan herkese uygulanan bir sınır değil. Bakanın tarif ettiği süreç, piyasa bozucu faaliyetlerden kaynaklanan reel kazançların iadesine yönelik. Burada belirleyici olan yatırımın veya portföyün büyüklüğü değil, incelenen işlemlerden hukuka aykırı şekilde kazanç sağlanıp sağlanmadığı.
Reel kazanç ifadesi de önem taşıyor. Söz konusu eşik, yalnızca hesaba giren toplam para veya nominal işlem hacmiyle aynı anlama gelmiyor. Şimşek, kazançların hangi dönem ve yöntemle hesaplanacağına ilişkin ayrıntılı bir formül paylaşmadı. Bu nedenle 10 milyon TL’nin tüm yatırımcılar için otomatik bir ödeme veya el koyma sınırı olarak değerlendirilmesi doğru olmaz.
Bakanın verdiği bilgiye göre iade hesaplarına şimdiden bazı ödemeler yapıldı. İlk başvurular 10 milyon TL ve üzerindeki reel kazançlara yönelik olacak; bu eşiğin altındaki kazançlara ilişkin uygulamanın kapsamı ve takvimi ise henüz ayrıntılandırılmadı.
Gönüllü iade yapılmazsa ne olacak?
Şimşek, gönüllü iade gerçekleşmemesi halinde Adalet Bakanlığının ilgili hukuki süreçleri işleteceğini söyledi. Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), Adalet Bakanlığı ve Merkezi Kayıt Kuruluşunun (MKK) koordineli çalıştığını belirten Bakan, piyasa bozucu faaliyetlerden kazanç elde edenlerin tespitlerinin tamamlandığını ifade etti.
Mal varlıklarına yönelik açıklama da bu aşamayla bağlantılı. Şimşek’e göre fonlardan hukuka aykırı biçimde kişi ve şirketlere aktarılan kaynakların geri getirilmesi, özellikle tasfiye edilen fonların varlıklarının yatırımcı alacaklarını karşılamaya yetmemesi durumunda önem kazanıyor. Birlikte hareket edenlerin kişisel mal varlıklarına başvurulacağını belirten Bakan, tespitlerin savcılıklara iletildiğini de açıkladı.
Bu açıklama, adı geçen herkesin mal varlığına şimdiden el konulduğu veya haklarında kesinleşmiş bir yargı kararı bulunduğu anlamına gelmiyor. Gönüllü iade çağrısı, soruşturma ve yargısal işlemler farklı aşamalar olarak yürütülecek.
Atlas Portföy’den kaynakların geri getirilmesi için görüşme
Şimşek, Atlas Portföy’ün sahipleriyle tasfiyeci kurum arasında görüşmeler yürütüldüğünü de bildirdi. Açıklamasına göre şirketin sahipleri, fonlardan çıkarılan kaynakların geri getirilmesi konusunda irade ortaya koydu. Ancak görüşmelerin sonucuna ilişkin kesinleşmiş bir ödeme tutarı veya anlaşma duyurulmadı.
Fon krizinde yatırımcıların alacaklarına ne kadar hızlı ulaşabileceği, tasfiye kapsamındaki varlıkların nakde dönüştürülmesine bağlı. Hukuka aykırı şekilde aktarıldığı değerlendirilen varlıkların geri kazanılması ise fonların mevcut kaynaklarıyla karşılanamayan alacaklar bakımından ayrı bir önem taşıyor.
PiyasaDetay, 131 yatırım fonunu kapsayan tasfiye sürecinin nasıl yürütüleceğini önceki haberinde ele almıştı. Bugünkü açıklamalar, tasfiye işlemlerinin yanı sıra fonlardan haksız kazanç elde edildiği değerlendirilen işlemlerin mali sonuçlarına odaklanıyor.
Manipülasyon ve piyasa bozucu işlemlere daha ağır yaptırım hazırlanıyor
Şimşek, aynı konuşmada gelecekte benzer olayların önlenmesi için sermaye piyasalarındaki denetim ve yaptırımların güçlendirileceğini de açıkladı. Piyasa bozucu faaliyetler, koordineli işlemler ve içeriden öğrenenlerin ticaretiyle mücadelede kurumların kapasitesinin artırılması hedefleniyor.
Bakan, kalıcı yasal düzenlemelere ilişkin bir taslak hazırlandığını ancak önceliğin mevcut fonların tasfiyesini tamamlamak olduğunu söyledi. Gerekirse yüzlerce vergi müfettişinin ilgili denetim kuruluşlarında görevlendirilebileceğini belirtti. Yeni yaptırımların kapsamı ve yürürlük tarihi ise taslak yasalaşmadan kesinleşmiş değil.
Fon krizinde 10 milyon TL ve üzeri reel kazançlar için gönüllü iade süreci öne alınırken, hukuki takip ve mal varlıklarına yönelik işlemler de tasfiyenin finansal sonuçlarını belirleyecek. Şimşek’in açıklamaları, yatırımcılara yapılacak ödemelerle hukuka aykırı kazançların geri alınmasının iki ayrı süreç olarak ilerlediğini gösteriyor.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.