Dijital altın pazarı 2031’de 170 milyar dolara ulaşabilir: 700 milyar dolarlık potansiyel

Fiziksel altına dayalı dijital yatırım ürünleri hızla büyüyen bir pazar haline geliyor. Dünya Altın Konseyi (World Gold Council) ve Boston Consulting Group’un (BCG) ortak araştırmasına göre bugün 45–55 milyar dolar büyüklüğündeki dijital altın pazarı, temel senaryoda 2031’e kadar 160–170 milyar dolara ulaşabilir. Araştırmanın ortaya koyduğu daha büyük fırsat ise mevcut yatırımcı ilgisinin henüz önemli bölümünün gerçek yatırıma dönüşmemiş olması.

12 ülkede 12 binden fazla bireysel yatırımcıyla yapılan anket ve 20 sektör uzmanıyla gerçekleştirilen görüşmelere dayanan çalışmada, ürünlere duyulan güvenin artması ve erişim koşullarının iyileşmesi halinde çok daha geniş bir yatırımcı kitlesine ulaşılabileceği belirtiliyor.

Dijital altın pazarı 2031’de ne kadar büyüyecek?

BCG ile Dünya Altın Konseyinin Digital Gold: Unlocking a $700-Billion Opportunity başlıklı raporu üç büyüme yolu ele alıyor. Temel senaryoda 2031 pazar büyüklüğü 160–170 milyar dolar, daha olumlu koşullarda ise 270–280 milyar dolar düzeyinde öngörülüyor.

Bugünkü pazar büyüklüğünü 50 milyar dolar, 2031 temel senaryosunu 165 milyar dolar kabul edersek yaklaşık 3,3 katlık bir artıştan söz ediyoruz. Bu, mevcut pazara göre 115 milyar dolarlık ek büyüklük demek. Ancak bu tutarın tamamının yeni altın alımı veya aynı miktarda fiziksel talep olduğu sonucuna varılamaz; piyasa değerleri altın fiyatındaki değişimlerden de etkilenebilir.

700 milyar dolar, 2031 için bir tahmin değil

Rapordaki en büyük sayı olan 700 milyar dolar, 2031 yılında ulaşılması beklenen pazar büyüklüğünü göstermiyor. Dünya Altın Konseyinin metodolojisine göre bu, güven, erişim, kullanım ve maliyet engellerinin aynı anda ortadan kalktığı varsayımıyla, bugünkü nüfus ve servet düzeyleri üzerinden hesaplanan ilave potansiyel talep. Dolayısıyla belirli bir hedef yılı bulunmuyor.

Raporda temel senaryodaki büyüme ile bu potansiyel arasındaki fark da açıklanıyor: Düzenlemeler, ürün geliştirmeleri ve yatırımcı davranışları bir gecede değişmediğinden talebin yalnızca bir bölümü 2031’e kadar gerçekleşebilir. 700 milyar doları bugünkü pazara doğrudan ekleyip 2031 tahmini gibi okumak yanıltıcı olur.

Dijital altın nedir, bankadaki altın hesabından farkı ne?

Araştırma, fiziksel altınla desteklenen dijital token’lar ile üçüncü taraf saklama kuruluşlarında muhafaza edilen altına dayalı dijital hesapları kapsıyor. Başka bir ifadeyle rapor, herhangi bir kripto varlığın değerinin altına benzemesini değil, arkasında altın tutulduğu belirtilen ve bu ilişkiyi hukuki ya da operasyonel düzenlemelerle kuran ürünleri inceliyor.

Burada yatırımcı için belirleyici olan yalnızca uygulamada görünen gram miktarı değil. Altının nerede saklandığı, bağımsız denetimden geçip geçmediği, fiziksel teslim hakkı olup olmadığı ve saklama kuruluşunun yükümlülükleri ürünler arasında değişebiliyor. Türkiye’deki bankaların altın hesaplarıyla uluslararası altın token’larını aynı güvenceye sahip ürünler olarak değerlendirmemek gerekiyor.

Yatırımcı neden dijital altına geçmekte tereddüt ediyor?

Ankete katılanların yaklaşık yüzde 90’ı uygun koşullar oluşursa dijital altın almayı değerlendirebileceğini belirtiyor. Ancak satın alma niyetinin gerçekleşmiş yatırımla aynı olmadığını da raporun kendisi vurguluyor. En önemli engeller güven, erişim, gerçek kullanım imkânı ve işlem maliyetleri.

BCG modellemesinde bu engellerin birlikte azaltılmasıyla dijital altın sahibi yatırımcı oranında 13 yüzde puan, portföyde dijital altına ayrılan payda ise 2,5 yüzde puan artış mümkün görülüyor. Buradaki artışlar yüzde değil yüzde puan cinsinden; örneğin yüzde 10’luk bir katılım oranının 13 yüzde puan artması yüzde 23’e ulaşması anlamına gelir.

Çin, Hindistan ve Endonezya’daki dijital dağıtım kanalları bu açıdan önemli örnekler. Raporda bankacılık uygulamaları ve ödeme platformlarının yaygın kullanıldığı pazarlarda dijital altın sahipliğinin, daha sınırlı dağıtıma sahip pazarlara göre yedi kata kadar yüksek olabildiği belirtiliyor.

Dijital altın fiziksel altına yeni talep yaratır mı?

Raporun bulgularına göre potansiyel dijital altın talebinin yaklaşık yüzde 65’i daha önce altına yatırım yapmamış kişilerden gelebilir. Mevcut dijital altın yatırımcılarının yüzde 52’si de ilk dijital alımından önce altın sahibi olmadığını belirtmiş. Araştırmanın temel senaryosunda 2031’e kadar altın piyasasına yaklaşık 95 milyar dolarlık gerçekten yeni talep eklenebileceği hesaplanıyor.

Bu bulgular, dijital ürünlerin yalnızca kuyumcudan veya bankadan altın alan mevcut yatırımcıları başka kanala taşımasından ibaret olmayabileceğini gösteriyor. Özellikle küçük tutarlarla yatırım yapmak isteyen genç kullanıcılar için erişim kolaylığı önemli; 25–34 yaş grubunda dijital altından haberdar olanların oranı yüzde 50 iken 55 yaş üstünde yüzde 23.

Ancak fiziksel altına dayalı bir ürünün piyasaya çıkması tek başına yatırımcı güvenini garanti etmiyor. Saklama ve bağımsız doğrulama standartları, altının gerektiğinde geri alınabilmesi ve olası operasyonel riskler büyümenin önündeki temel sınavlar olacak. Dünya Altın Konseyinin araştırması da büyük bir güvenlik ihlali veya saklama kuruluşu iflası gibi olayların senaryo tahminlerini değiştirebileceğine dikkat çekiyor.

Altın fiyatları kadar altına erişim biçimleri de değişiyor. Raporun öngördüğü büyümenin gerçekleşmesi ise yatırımcıların dijital ürünlerde fiziksel altındaki kadar açık mülkiyet, saklama ve işlem koşulları bulabilmesine bağlı.