New York Fed’in ağustos anketinde, ABD’de işsizlik oranının bir yıl sonra daha yüksek olmasına verilen ortalama olasılık yüzde 44,4’e çıktı. Bir ayda 1,6 puan artan gösterge, Nisan 2020’den bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. İşini kaybetmesi durumunda yeni iş bulabileceğine ilişkin beklenti de geriledi.
8 Eylül’de yayımlanan sonuçlarda işgücü piyasasına dair görüşler aynı yönde hareket etmedi. Katılımcılar ülke genelinde işsizliğin artması ihtimalini daha yüksek görürken kendi işlerini kaybetme olasılıklarını önceki aya göre daha düşük değerlendirdi.
İçindekiler
Yüzde 44,4 neyi ölçüyor?
Anketteki yüzde 44,4, ABD’nin işsizlik oranı veya katılımcılar içinde işsiz olanların payı değil. Hanelerin, ülke genelindeki işsizlik oranının gelecek 12 ayda yükselmesine verdiği olasılıkların ortalaması. Göstergeyi doğrudan bir işsizlik tahmini gibi okumak, anketin söylediğinden farklı bir sonuç çıkarır.
İşini kaybetmesi halinde yeni bir iş bulabileceğine verilen ortalama olasılık 0,8 puan azalarak yüzde 45,4 oldu. Kişinin mevcut işini gelecek 12 ayda kaybetmesine ilişkin olasılık ise 0,4 puan düşüşle yüzde 13,8’e indi. Ulusal istihdam görünümü ile kişinin kendi çalışma koşulları için ayrı sorular sorulması, cevaplar arasındaki farkı açıklıyor.
Benzin ve kira beklentileri yükseldi
Bir yıllık enflasyon beklentisinin medyanı yüzde 3,6’da kaldı. Üç yıllık beklenti 0,1 puan düşerek yüzde 3,2’ye inerken beş yıllık beklenti yüzde 3 olarak korundu. Medyan, yanıtlar küçükten büyüğe sıralandığında ortada kalan değeri ifade ediyor.
Harcama kalemlerinde en büyük aylık artış benzin beklentisindeydi. Bir yıl sonraki benzin fiyat artışı beklentisi 1,7 puan yükselerek yüzde 4,6’ya çıktı. Gıda için yüzde 5,3, kira için yüzde 6,6 artış bekleniyor. Rakamlar tüketicilerin öngörülerini yansıtıyor, gerçekleşmiş fiyat artışlarını değil.
Beklenen hane geliri büyümesi yüzde 3’te sabit kalırken harcama artışı beklentisi yüzde 5,2’ye yükseldi. Önümüzdeki üç ayda asgari borç ödemesini kaçırma olasılığı da yüzde 13,2’ye çıktı. Gelir, harcama ve borç sorularının yanıtları, tüketicinin bütçesine ilişkin değerlendirmesini ayrı ayrı veriyor.
Hane beklentisi, faiz kararı değil
Sonuçlar, fiyat baskısı ile işgücü piyasasındaki kaygıyı birlikte değerlendirmeye yarayan bir anket sunuyor. Fed’in faiz kararını veya açıklama sonrasında doların hangi yönde hareket ettiğini bildirmiyor. Dolar/TL açısından da ABD verilerinin yanında Türkiye’deki faizler ve döviz talebi hesaba katılmalı.
Ağustos araştırması 3–31 Ağustos arasında yapıldı. New York Fed, ülke genelini temsil edecek biçimde oluşturulan yaklaşık 1.300 hane sorumlusuna internet üzerinden ulaşıyor. Katılımcılar panelde en fazla 12 ay kalıyor ve her ay grubun bir bölümü yenileniyor.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.