Japonya’da faiz artışı yaklaşıyor! Yüzde 1,50 için aralık ayı öne çıktı

Japonya Merkez Bankası (BoJ) için gözler 30 Ekim’e çevrildi. Piyasalarda bu haftaki toplantıda politika faizinin yüzde 1,25’te bırakılması, bir sonraki artışın ise aralık ayında gelmesi bekleniyor. Ekonomistlerin öne çıkardığı seviye yüzde 1,50. Bu tahmin gerçekleşirse Japonya’da politika faizi 25 baz puan daha yükselmiş olacak.

Japonya uzun yıllar faizleri sıfır çevresinde, hatta negatif seviyelerde tuttu. Şimdi ise yüksek enerji maliyetleri, ücret artışları ve zayıf yen nedeniyle bambaşka bir döneme giriyor. Üstelik Japonya’daki faiz kararı yalnızca ülkenin bankalarını ilgilendirmiyor. Yenle borçlanıp başka piyasalarda yatırım yapan uluslararası fonlar da bu değişimi yakından izliyor.

Japonya Merkez Bankası faizi ne zaman artırabilir?

BoJ’un 29-30 Ekim toplantısında faizleri değiştirmemesi bekleniyor. Banka eylül ayında politika faizini yüzde 1,25’e yükseltmişti. Üst üste iki toplantıda artış yapmak yerine yeni kararın kredi piyasası ve ekonomi üzerindeki etkisini görmek istemesi olası.

Reuters’ın 26 Ekim tarihli haberinde aktarılan ekonomist beklentileri ise aralık ayında yüzde 1,50’ye çıkılacağı yönünde. Ancak bu, Merkez Bankasının ilan ettiği bir karar değil. Enflasyon verileri ve yenin seyri beklentileri değiştirebilir. Ocak ayı da alternatif tarih olarak değerlendiriliyor.

Faiz artışı neden gündemde?

Japonya’daki enflasyon baskısının iki ayrı kaynağı var. İlki dışarıdan gelen maliyetler. Enerji ve ithal ham madde fiyatları yükseldiğinde Japon şirketlerinin giderleri artıyor. Yen zayıfsa dolar cinsinden ödenen bu ürünler daha da pahalı hale geliyor.

İkincisi ise ülke içindeki ücret ve fiyat davranışları. Ücret artışlarının kalıcı hale gelmesi, şirketlerin maliyetlerini satış fiyatlarına yansıtmasını kolaylaştırabiliyor. BoJ, yıllarca ulaşmaya çalıştığı yüzde 2 enflasyon hedefinin artık daha kalıcı biçimde yakalandığını düşünüyor. Bu yüzden esas tartışma enflasyonun nasıl yükseltileceğinden, hedefin üzerinde kalmasının nasıl önleneceğine kaymış durumda.

BoJ yetkilileri de finansman koşullarının hâlâ görece gevşek olduğuna işaret ediyor. Bununla birlikte faizlerin fazla hızlı yükselmesi kredi maliyetlerini artırabileceği için adımların kademeli olması bekleniyor.

Japon yeni güçlenirse küresel piyasalar neden etkilenir?

Yıllarca düşük Japonya faizi, yen üzerinden borçlanıp daha yüksek getirili para birimlerinde veya varlıklarda yatırım yapmayı cazip kıldı. Bu işleme piyasalarda yen carry trade deniyor.

Örneğin bir fonun Japonya’da düşük maliyetle borçlanıp ABD tahvili veya gelişmekte olan ülke hissesi aldığını düşünelim. Japonya faizi yükselirken yen de güçlenirse fonun borçlanma maliyeti ve kur riski artabilir. Böyle bir ortamda bazı yatırımcıların pozisyon küçültmesi yalnızca Tokyo’da değil başka borsalarda da satış baskısı oluşturabilir.

Fakat faiz artışı haberi geldi diye bütün carry trade işlemlerinin kapanacağını söylemek doğru olmaz. Bu işlemlerin maliyeti, kur riskinden korunma durumu, diğer ülkelerin faizleri ve artışın önceden fiyatlanıp fiyatlanmadığı sonucu belirliyor.

Fed ve Japonya aynı hafta neden izleniyor?

Bu hafta Fed, Avrupa Merkez Bankası ve Japonya Merkez Bankası kararları peş peşe geliyor. Piyasalar yalnızca faizlerin seviyesine değil, gelecek aylara ilişkin mesajlara da bakacak. ABD ve Japonya arasındaki faiz farkının daralması, diğer koşullar sabitken yenin dolar karşısında güçlenmesini destekleyebilir.

Faizlerin şirket değerlemelerini ve yatırımcıların risk iştahını nasıl etkilediğini daha ayrıntılı olarak Fed faiz indirirse borsa ne olur rehberimizde ele aldık.

Fed faiz indirirse borsa ne olur? Hangi hisseler etkilenir? · Borsa Fed Faiz İndirirse Borsa Ne Olur? BIST 100 ve Hisselere Etkisi Fed'in faiz indirimleri normal şartlarda hisse senetlerini destekler. Ancak her indirim borsada yükseliş getirmez. Kararın neden alındığı, piyasanın... →

BoJ’un 30 Ekim’de açıklayacağı karar kadar yayımlayacağı yeni büyüme ve enflasyon tahminleri de önemli olacak. Faiz yüzde 1,25’te kalsa bile aralık ayına ilişkin daha güçlü sinyaller verilirse yen ve Japon tahvil getirileri hareketlenebilir. Bu nedenle piyasalar için asıl soru ekimde faiz artırılıp artırılmayacağından çok, bir sonraki artışın ne kadar yakında olduğu.