Bakırda satışlar, dün sabah görülen düşüşün çok ötesine geçti. Londra Metal Borsasında (LME) üç ay vadeli bakır, 18 Kasım 2026 kapanışında %4,6 kayıpla ton başına 12.471 dolara indi. Bu seviye, 7 Nisan’dan bu yana görülen en düşük kapanış oldu. 19 Kasım sabahında piyasaların önündeki soru, satışların yalnızca kısa vadeli pozisyon çözülmesinden mi kaynaklandığı, yoksa sanayi talebindeki yavaşlamanın daha kalıcı bir baskıya mı dönüştüğü.
Bir gün önce yayımladığımız bakırın 13.019 dolara gerilediği haberde gün içi işlemlerdeki ilk sert kırılmayı aktarmıştık. Sonrasında gelen 12.471 dolarlık rakam ise LME’nin üç ay vadeli kontratına ait gün sonu kapanışı. İki rakamın farklı saatlerde ölçüldüğünü bilmek önemli; ikisini birbirinin yerine kullanarak günlük yüzde değişim hesaplamak doğru değil.
Bakır fiyatları neden bir günde bu kadar geriledi?
Bakır, elektrik şebekelerinden inşaata, sanayi makinelerinden veri merkezlerine kadar geniş kullanım alanı nedeniyle dünya ekonomisinin büyüme beklentilerine duyarlı. Çin’deki ekonomik faaliyetlere ilişkin zayıf sinyaller, dünyanın en büyük metal tüketicilerinden birinin gelecekteki alım gücü hakkında soru işaretleri doğuruyor. Buna ABD Merkez Bankasının (Fed) daha sıkı para politikasını gündemde tutan açıklamaları eklendiğinde, dolar cinsinden fiyatlanan metaller üzerinde ek baskı oluşabiliyor.
Ancak bu hareketi sadece “Çin daha az bakır alıyor” diye açıklamak eksik kalır. Son haftalarda bakıra yükseliş yönünde pozisyon alan fonların bu pozisyonları azaltması da fiyat hareketini hızlandırıyor. Belirli teknik seviyeler kırıldığında otomatik emirler ve pozisyon kapatmaları, fiziksel bakır talebinde aynı gün eşdeğer bir değişim yaşanmasa bile borsadaki düşüşü büyütebilir.
Bir haftalık fiyat değişimi ne anlatıyor?
| Gösterge | Seviye |
|---|---|
| 11 Kasım üç ay vadeli referans | 13.805 dolar/ton |
| 18 Kasım üç ay vadeli kapanış | 12.471 dolar/ton |
| Yaklaşık haftalık değişim | -%9,7 |
| 18 Kasım günlük değişim | -%4,6 |
Yaklaşık %9,7’lik bir haftalık kayıp, sıradan bir günlük dalgalanmadan daha güçlü bir risk azaltma eğilimine işaret ediyor. Buna rağmen tek başına bu tablo, bakırın uzun vadeli arz-talep dengesinin tamamen değiştiğini kanıtlamıyor. Özellikle maden üretimi, rafineri kapasitesi, borsa stokları ve Çin’in fiziksel alım davranışı ayrı ayrı izlenmeli.
Alüminyum da düşerken arz sıkışıklığı neden konuşuluyor?
Sanayi metallerinde aynı anda satış yaşanması, hepsinin fiziksel piyasasında aynı koşulların bulunduğu anlamına gelmiyor. Örneğin bu hafta alüminyumda yakın teslim fiyatıyla üç ay vadeli fiyat arasındaki 312 dolarlık farkı incelemiştik. Alüminyumda kısa vadeli teslimat sıkışıklığı konuşulurken bakırda fonların satış baskısı öne çıkabiliyor. Yatırımcı açısından önemli olan, genel piyasa yönü ile her metalin kendi stok ve teslimat koşullarını birbirinden ayırmak.
Türkiye’de demir fiyatları da aynı oranda düşer mi?
Hayır, böyle bir sonuç doğrudan çıkarılamaz. Londra’da bakırın dolar/ton fiyatı ile Türkiye’de inşaat demirinin TL/ton satış fiyatı farklı ürünleri ve farklı maliyet yapılarını yansıtıyor. İnşaat demirinde döviz kuru, hurda ve cevher maliyetleri, enerji giderleri, üretim ve nakliye koşulları ile yerel talep etkili. Bakırın uluslararası borsada %4,6 gerilemesi, Türkiye’deki demirin ertesi gün aynı oranda ucuzlayacağı anlamına gelmez.
Demir piyasasında gerçek fiyat değişimini görmek için ürünün çapına, şehre ve fiyatın güncellenme tarihine bakmak gerekir. PiyasaDetay’ın demir fiyatları ekranında 8, 10 ve 12 mm ürünler ile şehirler arasındaki seviyeler karşılaştırılabiliyor.
Güncel fiyatlar İnşaat demirinde son fiyatlar 8, 10 ve 12 mm demirin ton fiyatlarını ve şehirler arasındaki farkları karşılaştırın. Demir fiyatlarını inceleBakırda bundan sonra hangi göstergeler önemli?
19 Kasım itibarıyla temel ayrım şu: 12.471 dolar, 18 Kasım’ın kapanış verisi; yeni günün kesin kapanışı değil. Bu nedenle satışların devam edip etmediğini değerlendirirken güncel LME işlemleriyle kapanış serilerini karıştırmamak gerekiyor. Haberde kullanılan kapanış seviyesi Londra Metal Borsasının resmî kapanış fiyatları üzerinden kontrol edildi.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.