Bir konutu bulunan alıcının ikinci ev için kullanabileceği kredi tutarı yükseldi. Fakat bu değişiklik, konutların bir anda daha değerli hâle geldiği anlamına gelmiyor. BDDK’nın 19 Kasım 2026 tarihli kararı, satın alma gücünün bir bölümünü nakit peşinattan banka finansmanına kaydırıyor. Ev fiyatları üzerindeki ilk etki de tam burada ortaya çıkabilir: Daha önce peşinatı yetmeyen bazı alıcılar yeniden pazara dönebilir.
Fiyatlarda genel ve otomatik bir sıçrama beklemek içinse erken. Çünkü yeni limitten herkes yararlanmıyor, kredi geri ödemesi yüksek ve satıcıların istediği fiyatla bankanın ekspertiz değeri aynı olmak zorunda değil. Etkinin en belirgin hissedilebileceği yer, yeni kredi hakkını kullanabilecek alıcıların yoğunlaştığı ve satılık konut seçeneklerinin sınırlı kaldığı segmentler.
BDDK kararı kimlerin konut talebini artırabilir?
BDDK’nın 11604 sayılı kararı, konut edinme ve taşıt hariç konut teminatlı kredilerde azami kredi/değer oranının %75 azaltılarak uygulanacağı sahiplik eşiğini en az iki konuta yükseltti. Değerlendirmede kişinin kendisi, eşi ve 18 yaş altı çocuklarının konutları birlikte dikkate alınıyor. Bir konutu olanların ikinci ev başvurusunda eski kısıtın kalkması bu nedenle önemli. İki veya daha fazla konutu bulunanlar için indirimli sınır devam ediyor.
Düzenleme, hisseli tapu ve riskli yapı nedeniyle yıkılan konutlar için özel sayım kuralları da içeriyor. Kimin hangi sınıra tabi olacağına ilişkin ayrıntılar BDDK’nın iki konut şartını açıkladığımız önceki haberimizde yer alıyor.
5 milyon TL’lik evde değişen şey fiyat değil, peşinat
Örneği A veya B enerji sınıfındaki, bankaca 5 milyon TL değer biçilen bir konut üzerinden ele alalım. İlgili değer bandında normal kredi üst sınırı %90 olduğundan azami kredi 4,5 milyon TL. Eski düzenlemede mevcut tek konutu nedeniyle %75 azaltım uygulanan alıcı bu tutarın ancak 1 milyon 125 bin TL’sini kullanabiliyordu.
| 5 milyon TL’lik konut örneği | Önceki sınır | Yeni sınır |
|---|---|---|
| Azami kredi | 1.125.000 TL | 4.500.000 TL |
| Asgari özkaynak ihtiyacı | 3.875.000 TL | 500.000 TL |
Aradaki 3 milyon 375 bin TL, konutun değerindeki artış değil, bankadan karşılanabilecek tutardaki fark. Gerçek kredi onayı gelir, borçluluk, kredi notu ve bankanın değerlendirmesine bağlı. Tapu, sigorta ve diğer işlem giderleri de örnekteki peşinata dahil değil.
En kritik püf noktası ekspertiz değeri: Satıcı aynı daire için 5,2 milyon TL ister ama banka 5 milyon TL değer biçerse %90’lık hesap 5,2 milyon üzerinden değil, banka değerlemesi üzerinden yapılır. Diğer şartlar sağlansa bile alıcının yalnız fiyat farkını karşılamak için 200 bin TL ilave nakde ihtiyacı olur; masraflar bunun dışındadır.
Kredi limiti yükseldi diye konut fiyatı neden hemen artmaz?
Alıcı açısından asıl sınır artık çoğu durumda peşinattan çok aylık taksit olabilir. 4,5 milyon TL’lik kredinin 120 ay vadede aylık %2,90 örnek faizle taksiti yaklaşık 134 bin 866 TL’ye ulaşıyor. Bu bir banka teklifi değil, faiz ve vadeye dayalı hesap örneği. Yüksek gelir gereksinimi nedeniyle yeni kredi hakkından yararlanabileceklerin sayısı sınırlı kalabilir.
Buna karşılık bir mahallede aynı nitelikte az sayıda daire satıştaysa ve yeni sınırla peşinat engelini aşan çok sayıda alıcı o dairelere yönelirse fiyat pazarlığında satıcıların eli güçlenebilir. Çok sayıda benzer dairenin bulunduğu, satış sürelerinin uzadığı veya kredi taksitlerinin erişilemez kaldığı pazarlarda ise aynı kararın fiyatlara yansıması daha zayıf olabilir.
Mevcut veriler konut piyasası için ne söylüyor?
TCMB’nin ekim verilerine göre konut fiyatları yıllık nominal %21,1 yükselirken enflasyondan arındırılmış olarak %6,6 geriledi. Yani TL cinsinden artış sürse de konutların reel değeri bir yıl öncesinin altındaydı. Ekim konut fiyatları analizimiz bu ayrışmayı ayrıntılı biçimde gösteriyor.
TÜİK verilerine göre ekimde 131.072 konut satıldı; bunların 23.286’sı ipotekliydi. İpotekli satışların toplam içindeki payı yaklaşık %17,8. Bu rakam, kredi kullanımının önemli ama bütün piyasayı tek başına açıklamayan bir kanal olduğunu ortaya koyuyor. Yeni sınırın talebi ne kadar canlandıracağı, krediyle yapılan satışların sonraki aylarda artıp artmadığında daha iyi görülebilecek.
Ev almak isteyenler hangi üç noktaya bakmalı?
İlk olarak kredi üst sınırıyla bankanın gerçekten kullandıracağı tutarı ayırmak gerekiyor. İkinci olarak ilan fiyatıyla ekspertiz değerinin farkı peşinat hesabına eklenmeli. Üçüncü olarak aylık taksit karşılanabiliyor olsa bile toplam geri ödeme ile diğer hane giderleri birlikte değerlendirilmeli.
Yeni düzenleme, özellikle tek konutu bulunanların ikinci ev alımındaki finansman engelini azaltarak bazı bölgelerde talebi ve satıcıların fiyat pazarlığı gücünü artırabilecek nitelikte. Fakat fiyatların yönü, bu yeni talebin karşısına ne kadar satılık konut çıktığına ve alıcıların yüksek kredi maliyetini gerçekten taşıyıp taşıyamadığına bağlı. Düzenlemenin piyasadaki ilk somut izini, ilan fiyatından çok gerçekleşen satışlar ve ipotekli işlem payında aramak daha sağlıklı.
Kredi hesaplama Konut kredisi taksitini kendiniz hesaplayın Kredi tutarı, aylık faiz ve vade seçenekleriyle taksit ve toplam geri ödeme yükünü karşılaştırın. Taksit hesaplama aracını aç
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.