Finansal İstikrar Komitesi sonrası 300 milyar TL’lik adım: Borsa yükselişte

Finansal İstikrar Komitesi’nin 17 Eylül sabahındaki toplantısının ardından ekonomi yönetiminden art arda likidite adımları geldi. Hazine ve Maliye Bakanlığı, son piyasa hareketlerinin sınırlı sayıdaki portföy yönetim şirketinin bazı fonlarında yaşanan kredi ve likidite sorunlarından kaynaklandığını açıklarken TCMB, bankacılık sisteminin Türk lirasına erişimini genişleten tedbirleri uygulamaya başladı.

Piyasanın ilk tepkisi pozitif oldu. Güne satışla başlayan BIST 100, açıklamaların ardından yön değiştirerek 13.450 puana kadar çıktı ve gün içi yükseliş yüzde 2’yi aştı. Saat 11.40 civarında bu kazancın bir bölümü geri verilse de endeks yüzde 1’in üzerinde artıda işlem görmeyi sürdürüyor. Tepkinin en güçlü olduğu yer ise bankacılık hisseleri.

Hazine sorunun kaynağını fon piyasası olarak gösterdi

Finansal İstikrar Komitesi toplantısının ardından yapılan açıklamada son günlerdeki hareketliliğin, sınırlı sayıdaki portföy yönetim şirketinin yönettiği bazı fonlarda yaşanan kredi ve likidite sorunlarından kaynaklandığı değerlendirmesi yapıldı.

Komite, Borsa İstanbul ve sermaye piyasalarının genel işleyişinde temel veya yapısal bir risk bulunmadığını belirtti. Sorun için kullanılan ifade ise netti: fon piyasasının belirli bir bölümünde yoğunlaşan, geçici ve yönetilebilir bir problem.

Alınacak tedbirlerin iki hedefi de açıklandı: likidite sıkışıklığını gidermek ve sorunun finansal sistemin diğer bölümlerine yayılmasını engellemek. Düzenleyici kurumların piyasa bozucu işlemler konusunda yetkilerini kullanmaya devam edeceği de ayrıca vurgulandı.

BIST 100 dün devre kesici sonrası günü nasıl tamamladı? · Gün Sonu Raporu BIST 100’de Sert Satış: Devre Kesici Sonrası 12.817 Puan Görüldü BIST 100 16 Eylül 2026 seansını son dönemin en sert satışlarından biriyle tamamladı. Endeks gün içinde devre kesicinin... →

TCMB 300 milyar TL’lik repo fonlaması açtı

Komite açıklamasının ardından somut ilk adım TCMB’den geldi. Merkez Bankası, haftalık repo ihaleleriyle sağlanacak fonlamanın artırılacağını, bankaların Bankalararası Para Piyasası’ndaki borçlanma limitlerinin güncelleneceğini ve teminat iskonto oranlarının azaltılacağını duyurdu.

Ardından uygulamanın boyutu da netleşti. TCMB, 22 ve 24 Eylül vadeli iki repo ihalesiyle toplam 300 milyar TL’lik fonlama açtı. Buna ek olarak TL referans varlıklardaki bozulmayı sınırlamak amacıyla toplam 7 milyar TL tutarında beş tahvil ihalesi duyuruldu.

Bu adımlar politika faizinde bir değişiklik anlamına gelmiyor. Bir hafta vadeli repo ihale faizi yüzde 37 seviyesinde kalmaya devam ediyor; değişen nokta sisteme sağlanabilecek fonlamanın miktarı ve bankaların bu likiditeye erişim alanı.

Bankaların borçlanma limiti 510 milyar TL’ye çıktı

Bankalararası Para Piyasası tarafındaki değişiklik de oldukça büyük. Bankaların TCMB’den borç alabilme limitleri 10 kat artırılarak toplam 510 milyar TL’ye yükseltildi.

Aynı anda teminat iskonto oranlarının azaltılması, bankaların ellerindeki aynı varlık karşılığında daha yüksek fonlamaya erişebilmesine imkan sağlayacak. Repo miktarındaki artışla birlikte bu düzenleme, sistemde belirli kurumlarda oluşabilecek kısa süreli TL sıkışıklığını rahatlatmayı hedefliyor.

Bankalar yükselişe öncülük ediyor

Likidite adımlarına ilk güçlü tepki banka hisselerinden geldi. Saat 11.30 civarında Yapı Kredi yüzde 7,22, Garanti BBVA yüzde 6,45, Akbank yüzde 6,44, İş Bankası C yüzde 5,73 ve VakıfBank yüzde 5,38 artıda işlem görüyordu.

BIST 100’ün sabahki eksiyi silerek 13.450 puana kadar yükselmesinde bu hareket belirleyici oldu. Bankacılık hisselerindeki tepkinin endeks genelinden daha güçlü olması, açıklanan tedbirlerin doğrudan bankacılık sisteminin TL fonlama imkanlarını genişletmesiyle de örtüşüyor.

Endeks artıda ama hisselerin çoğu hâlâ düşüyor

BIST 100’deki yükseliş piyasanın tamamının aynı ölçüde rahatladığı anlamına gelmiyor. Saat 11.40 civarındaki ekran, endeks ile piyasa geneli arasında belirgin bir ayrışmaya işaret ediyor.

216 hisse yükselirken 373 hisse hâlâ ekside. Üstelik 67 pay taban fiyatında işlem görmeye devam ediyor. Başka bir ifadeyle büyük banka ve endeks hisseleri güçlü tepki verirken dün başlayan satış baskısı özellikle bazı fonların yoğun olduğu hisselerde sürüyor.

Bu ayrışma günün devamı açısından önemli. BIST 100’ün artıda kalması tek başına satış dalgasının tamamen sona erdiğini göstermiyor; tabanlardaki emirlerin çözülmesi ve yükselişin daha geniş bir hisse grubuna yayılması gerekiyor.

300 milyar TL yeterli olacak mı?

Sabahki fiyatlama ekonomi yönetiminin adımlarının ilk etapta olumlu karşılandığını gösteriyor. Bununla birlikte fon tarafındaki temel problem henüz ortadan kalkmış değil.

Bazı fonlarda katılma payı iade ödemeleri için temerrüt açıklamaları yapıldı. Fonların ödeme takvimlerinin ne zaman tamamen normale döneceği ve yüksek iade taleplerinin hangi hızda karşılanacağı konusunda henüz bütün tablo netleşmiş değil.

TCMB’nin 300 milyar TL’lik repo paketi bankacılık sistemindeki TL erişimini rahatlatabilir; fakat bir fonun portföyündeki varlıkları hangi fiyat ve hızla nakde çevirebildiği ayrı bir sorun. Fon tarafında satış baskısı devam ettiği sürece likidite desteğinin borsadaki etkisi de sektör ve hisse bazında farklılaşabilir.

Bu nedenle sabahki yükselişi şimdilik tedbirlere verilen ilk olumlu piyasa tepkisi olarak okumak daha doğru. Kalıcı ve geniş tabanlı bir toparlanmadan söz edebilmek için yalnız endeksin yükselmesi değil, tabandaki hisselerin çözülmesi ve fonlardaki iade sürecinin normale dönmeye başlaması gerekiyor.

SPK da yeni tedbirler açıklayacak

Finansal İstikrar Komitesi toplantısının ardından Sermaye Piyasası Kurulu da ayrı bir açıklama yaptı. SPK, son dönemde sermaye piyasasında yaşanan gelişmeleri takip ettiğini ve bir dizi yeni tedbir aldığını duyurdu.

Bu tedbirlerin ayrıntıları henüz paylaşılmış değil. Kurul, kararların kısa süre içinde kendi internet sitesi üzerinden kamuoyuna açıklanacağını bildirdi. Bu nedenle günün devamında piyasanın izleyeceği başlıklardan biri de SPK’nın hangi alanlara müdahale edeceği olacak.

Günün devamında üç gösterge öne çıkıyor

Sabah saatlerindeki ilk rahatlamanın ne kadar kalıcı olacağını görmek için üç veri özellikle önemli hale geldi.

Birincisi, şu anda 67 olan taban hisse sayısının düşüp düşmeyeceği. İkincisi, düşen hisse sayısının 373’ten gerileyerek piyasa genişliğinin düzelmeye başlayıp başlamayacağı. Üçüncüsü ise temerrüt veya likidite sorunu açıklayan fonlardan yeni ödeme takvimlerinin gelip gelmeyeceği.

TCMB de mevcut paketi son adım olarak tanımlamadı. Merkez Bankası, likidite koşullarını yakından izleyeceğini ve ihtiyaç görülmesi halinde her türlü ek tedbirin alınabileceğini açıkladı.

Dolayısıyla 17 Eylül’ün ilk yarısındaki tablo iki parçalı: ekonomi yönetiminin adımları BIST 100 ve banka hisselerinde güçlü bir tepki yarattı; fakat piyasanın altındaki satış baskısı tamamen çözülmüş değil. Günün kalanında asıl soru, 13.450 puana kadar çıkan endeksten çok bu tepkinin tabandaki hisselere ve fon likiditesine ne ölçüde yayılacağı olacak.