İsviçre Merkez Bankası İkinci Çeyrekte 1,44 Milyar Franklık Döviz Aldı

İsviçre Merkez Bankası (SNB), 2026’nın ikinci çeyreğinde 1,44 milyar İsviçre frangı tutarında döviz satın aldı. İlk çeyrekte 3,94 milyar frank olan alımlar böylece çeyreklik bazda yaklaşık yüzde 63 azaldı. Yeni veri, bankanın güçlü franka karşı piyasada kalmayı sürdürdüğünü, müdahalenin ölçeğini ise küçülttüğünü gösterdi.

Alımların dolar karşılığı yaklaşık 1,73 milyar dolar olarak hesaplandı. SNB, döviz satın alırken piyasaya frank vererek yerel para birimindeki değerlenme baskısını sınırlamayı amaçlıyor. Güvenli liman talebiyle hızla güçlenen frank, İsviçre’nin ihracat fiyatlarını yukarı çekebiliyor ve zaten düşük seyreden enflasyon üzerinde aşağı yönlü baskı yaratabiliyor.

İlk çeyreğe göre müdahale hacmi geriledi

İkinci çeyrekteki 1,44 milyar franklık işlem, ilk üç ayda kaydedilen 3,94 milyar franklık alımın 2,50 milyar frank altında kaldı. Başka bir ifadeyle SNB döviz alımını sonlandırmadı; kullanılan tutarı önemli ölçüde azalttı. Çeyrekler arasındaki fark, kurdaki oynaklığın ve güvenli liman talebinin dönem içinde değişmesine bağlı olarak müdahale ihtiyacının da farklılaştığına işaret ediyor.

Bankanın Mart 2026’daki para politikası değerlendirmesinde politika faizi yüzde 0’da tutulmuş, döviz piyasasına müdahale etme isteğinin arttığı açıklanmıştı. SNB, hızlı ve aşırı frank değerlenmesinin fiyat istikrarını tehlikeye atabileceğini belirtmişti. İkinci çeyrek rakamları, bu sözlü yönlendirmenin bilanço tarafında da karşılık bulduğunu teyit etti.

Faiz yüzde 0’da, kur aracı masada

SNB’nin politika faizini yüzde 0 seviyesinde tutması, kur müdahalesini para politikası setinde daha görünür hale getiriyor. Banka negatif faize dönmeden franktaki ani değerlenmeye karşı döviz alımı yapabiliyor. Bu tercih, faiz oranını ekonominin geneline uygulanan bir araç olarak korurken kurdaki kısa süreli ve sert hareketlere daha hedefli yanıt verilmesine imkân tanıyor.

Merkez bankasının yabancı para alımları rezervlerin büyüklüğü kadar bileşimini de etkiliyor. SNB’nin 30 Haziran 2026 tarihli rezerv dağılımında doların payı yüzde 37, euronun payı yüzde 39 olarak açıklandı. Yen yüzde 7, sterlin yüzde 6 ve Kanada doları yüzde 3 pay aldı; kalan yüzde 8 diğer para birimlerinden oluştu. Varlık sınıfı tarafında rezervlerin yüzde 61’i devlet tahvillerinde, yüzde 28’i hisse senetlerinde bulunuyordu.

Frank için güvenli liman talebi belirleyici

İsviçre frangı, küresel belirsizlik dönemlerinde yatırımcıların yöneldiği başlıca güvenli limanlardan biri. Jeopolitik riskin arttığı veya riskli varlıklardan çıkışın hızlandığı dönemlerde frank talebi güçlenebiliyor. SNB açısından sorun, değerlenmenin hızlanarak ithal enflasyonu daha da aşağı çekmesi ve ihracatçı şirketlerin rekabet gücünü zorlaması.

Bankanın resmi yaklaşımına göre döviz işlemleri spot veya swap yoluyla yapılabiliyor. SNB’nin para politikası uygulama çerçevesi, fiyat istikrarı görevini yerine getirmek amacıyla piyasada frank karşılığında yabancı para alınıp satılmasına izin veriyor.

Bir sonraki müdahale verisinde iki unsur netleşecek: üçüncü çeyrekte alımların sürüp sürmediği ve hacmin yeniden ilk çeyrek seviyelerine yaklaşıp yaklaşmadığı. Banka bu sürede politika faizini yüzde 0’da korursa, franktaki ani hareketlere verilecek tepkinin ağırlığı yine döviz işlemlerinde olacak.