Hürmüz Boğazı’ndan geçen bir gemiye mermi isabet etti. İngiltere Deniz Ticareti Operasyonları merkezi UKMTO, pazar sabahı aldığı ihbarda geminin seyir hâlindeyken vurulduğunu bildirdi. Hasarın boyutu ile mürettebatın durumu henüz açıklanmadı.
Yeni saldırı, Orta Doğu petrolünün iki ana çıkış güzergâhının aynı hafta içinde güvenlik baskısı altına girdiğini gösteriyor. Suudi Arabistan, Doğu-Batı boru hattını bir insansız hava aracı saldırısının ardından önlem amacıyla geçici olarak kapatmıştı. Hat son altı ayda günde 4 ila 5 milyon varil taşıyordu. Miktar dünya petrol arzının yaklaşık yüzde 4 ila 5’ine karşılık geliyor.
İçindekiler
Alternatif petrol hattı da devre dışı kaldı
Yaklaşık 1.200 kilometre uzunluğundaki Doğu-Batı hattı, Suudi petrolünü Basra Körfezi yerine Kızıldeniz kıyısına ulaştırıyor. Hürmüz geçişlerinin savaş nedeniyle büyük ölçüde azalması, hattı Körfez üretiminin dünya pazarına ulaşmasında başlıca alternatiflerden biri hâline getirmişti.
Riyad ve Bağdat, boru hattına yönelik saldırının Irak’tan geldiğini açıkladı. Saldırıyı üstlenen olmadı. Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı bazı kişilerin yaralandığını ve hasar incelemesinin sürdüğünü duyurdu ancak petrol ihracatının ne ölçüde etkilendiğine ilişkin rakam vermedi.
Kızıldeniz tarafındaki güvenlik sorunu da büyüyor. Yemen’deki Husiler, Babülmendep Boğazı’nın güney girişinde bulunan Perim Adası’nı ele geçirdi. Hürmüz ile Babülmendep’in aynı anda baskı altında kalması, Körfez’den çıkan petrolün hem doğu hem batı rotasında taşımacılık riskini yükseltiyor.
Hürmüz’de vurulan gemiyle ilgili de sorumluluk üstlenen bir taraf bulunmuyor. İran devlet medyası aynı sabah ülkenin güney kıyısı açıklarında bir İran ticari gemisinin vurulduğunu, bir kişinin öldüğünü ve üç kişinin yaralandığını bildirdi. İki bildirimin aynı gemiye ilişkin olup olmadığı netleşmedi.
Petrol piyasası pazartesi açılışını bekliyor
Brent petrol geçen haftayı 100 doların üzerinde tamamladı. Pazar günkü gemi saldırısı sırasında vadeli petrol piyasası kapalıydı. Fiyatın yeni olaya vereceği ilk doğrudan tepki pazartesi işlemlerinde görülecek. Sevkiyatta doğrulanmış kayıp açıklanması risk primini artırabilir. Geminin yoluna devam etmesi ve Doğu-Batı hattının yeniden açılması ise ilk tepkiyi sınırlayabilir.
İran, Körfez ülkeleriyle Hürmüz Boğazı’nın geleceğini görüşmek üzere pazartesi günü Umman’daki toplantıya katılacak. İranlı bir yetkili toplantıdan imzalı anlaşma çıkmasının beklenmediğini söyledi. Tahran boğaz üzerindeki kontrolünün tanınmasını ve geçen gemilerden ücret alma hakkı talep ediyor. Washington bu koşulları reddediyor.
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın ABD Başkanı Donald Trump’tan Husilere karşı askeri yardım istediği bildirildi. Washington doğrudan müdahale yerine istihbarat desteği sunacağını iletti. Bölgedeki petrol altyapısının korunması için henüz ortak bir askeri plan açıklanmadı.
Pazartesi günü piyasanın bakacağı ilk somut bilgiler geminin hasar durumu, mürettebat hakkında yapılacak açıklama ve Suudi boru hattındaki kapanmanın süresi olacak.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.