Türkiye’nin cari işlemler hesabı haziranda 4 milyar 194 milyon dolar açık verdi. Açık mayısta 1 milyar 254 milyon dolar, 2025’in aynı ayında ise 2 milyar 270 milyon dolar düzeyindeydi. Hazirandaki belirgin artışta ithalatın ihracattan daha hızlı yükselmesi etkili oldu.
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının 13 Ağustos’ta yayımladığı verilere göre yılın ilk yarısındaki cari açık 34 milyar 548 milyon dolara ulaştı. Geçen yılın aynı döneminde 25 milyar 998 milyon dolar açık kaydedilmişti. Böylece altı aylık açık bir yılda yaklaşık 8,6 milyar dolar büyüdü.
İçindekiler
Hizmet gelirleri, özellikle taşımacılık ve seyahat kalemleri üzerinden dengeye güçlü katkı sağlamayı sürdürdü. Mal ticaretindeki 8,53 milyar dolarlık açık ise bu katkının cari hesabı fazlaya çevirmesine izin vermedi.
Haziran açığını mal ticareti büyüttü
Ödemeler dengesi tanımına göre toplam mal ihracatı haziranda 24 milyar 429 milyon dolar, ithalat 32 milyar 962 milyon dolar oldu. İki kalem arasındaki fark 8 milyar 533 milyon dolarlık mal açığına işaret etti. Mayısta aynı açık 4 milyar 426 milyon dolardı.
Parasal olmayan altın ticaretinden kaynaklanan net açık 1 milyar 160 milyon dolar olarak hesaplandı. Yılın ilk altı ayında altın ticaretindeki açık 7 milyar 467 milyon dolara ulaşsa da geçen yılın aynı dönemindeki 9 milyar 471 milyon doların altında kaldı. İlk yarıdaki cari açık artışının yalnızca altın ithalatıyla açıklanamayacağı da rakamlara yansıdı.
Hizmet fazlası açığın hızını kesti
Hizmetler dengesi haziranda 6 milyar 851 milyon dolar fazla verdi. Taşımacılıktan 2 milyar 597 milyon dolar, seyahat kaleminden 4 milyar 857 milyon dolar net gelir sağlandı. Turizm sezonunun güçlendiği bir ayda hizmet fazlası, mal ticaretindeki açığın yaklaşık dörtte üçünü karşıladı.
Seyahat gelirleri 5 milyar 799 milyon dolara çıkarken giderler 942 milyon dolarda kaldı. Altı aylık seyahat fazlası 19 milyar 164 milyon dolara ulaştı ve geçen yılın aynı dönemindeki 18 milyar 848 milyon dolarlık seviyeyi aştı.
Cari dengeyi aşağı çeken diğer kalem birincil gelir hesabı oldu. Faiz, kâr ve benzeri yatırım gelir-giderlerini içeren hesap haziranda 1 milyar 785 milyon dolar açık verdi. İkincil gelir dengesindeki açık da 727 milyon dolar olarak kaydedildi.
Portföy yatırımlarından 4,65 milyar dolarlık giriş geldi
Finansman tarafında portföy yatırımları öne çıktı. Yurt dışı yerleşiklerin hisse senedi ve yatırım fonu paylarındaki net işlemleri 2 milyar 920 milyon dolar, borç senetlerindeki net işlemleri 1 milyar 732 milyon dolar giriş yönünde gerçekleşti. Portföy yükümlülüklerindeki toplam artış 4 milyar 652 milyon dolara ulaştı.
Doğrudan yatırımlarda yurt dışından Türkiye’ye 210 milyon dolarlık net yükümlülük oluşurken Türkiye’den yurt dışına net varlık edinimi 1 milyar 109 milyon dolar oldu. Bankalar ile diğer sektörlerin yurt dışından kullandığı krediler de haziran finansmanında destek sağladı. Resmî rezerv varlıklar ay içinde 1 milyar 39 milyon dolar arttı.
Cari açıkta sıradaki belirleyici enerji ve turizm olacak
Haziran verisi, turizm gelirlerinin güçlendiği dönemde dahi yüksek mal ithalatının cari denge üzerindeki baskıyı koruduğunu gösteriyor. İthalatın haziranda 32,96 milyar dolara çıkması, hizmet fazlasındaki iyileşmenin etkisini sınırladı.
Temmuz ve ağustos aylarında seyahat gelirlerinin mevsimsel olarak yüksek kalması cari açığı daraltabilir. Ancak petrol fiyatları, altın ithalatı ve iç talebin genel ithalat üzerindeki etkisi bu katkının büyüklüğünü belirleyecek. Yatırımcılar açısından 12 aylık cari açığın yönü kadar açığın portföy girişleri, doğrudan yatırım veya rezervler üzerinden nasıl finanse edildiği de izlenecek.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.