ASELSAN’ın 5 Ekim tarihli açıklamasına göre yeni sözleşmeler, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığına hibrit hava savunma sistemleri tedarik edilmesini kapsıyor. Toplam bedel 2 milyar 460 milyon avro olarak bildirildi. Açıklama, görüşme veya niyet aşamasını değil, sözleşmelerin imzalandığını gösteriyor.
Yeni paket, şirketin birkaç gün önce duyurduğu hava savunma anlaşmalarından ayrı bir gelişme. ASELSAN, 1 Ekim’de SSB ile uzun menzilli hava savunma sistemlerinin devam eden seri üretim projeleri için 1 milyar 8,5 milyon avroluk sözleşme; aynı dönemde yurt dışındaki bir son kullanıcıyla 488,5 milyon avroluk ihracat sözleşmesi açıklamıştı. PiyasaDetay bu iki kalemi 1,497 milyar avroluk ayrı paket olarak ele almıştı.
2,46 milyar avro hemen gelire dönüşmeyecek
Sözleşme bedeli, ASELSAN’ın kasasına tek seferde girecek tutar veya aynı dönemde kaydedilecek ciro anlamına gelmiyor. Savunma projelerinde gelir; üretim, teslimat, kabul ve ödeme aşamalarına bağlı olarak farklı dönemlere yayılabiliyor. Bu yüzden yatırımcı açısından sözleşmenin toplam büyüklüğü kadar teslimat takvimi de önemli.
Mevcut açıklamada teslimatların hangi yıllarda yapılacağı, proje aşamalarının ödeme planı veya sözleşme bedelinin ne kadarının avans niteliğinde olduğu belirtilmedi. Dolayısıyla 2,46 milyar avronun 2026 ya da 2027 gelirlerine ne ölçüde yansıyacağına ilişkin kesin bir hesap yapmak mümkün değil. Rakam, öncelikle ASELSAN’ın alınan işler ve gelecekteki gelir görünümü açısından değerlendirilmelidir.
“Hibrit” ifadesi ne anlatıyor?
Hibrit hava savunma sistemi ifadesi, tek bir platformdan çok farklı menzil, sensör ve komuta-kontrol bileşenlerinin birlikte çalıştığı katmanlı bir yapıya işaret ediyor. Radarlar, elektro-optik algılayıcılar, haberleşme altyapısı ve farklı önleme unsurları ortak bir ağ içinde görev yapabiliyor. Ancak ASELSAN’ın açıklaması, yeni sözleşmelerin hangi ürünleri ve kaç sistemi içerdiğini ayrıntılandırmadı.
Bu sınır önemli: Açıklanan bedelden hareketle belirli bir ürünün adet sayısını, proje kârlılığını veya teslimat kompozisyonunu tahmin etmek sağlıklı olmaz. Sözleşmelerin çoğul olarak anılması da paketin birden fazla iş kalemi barındırabileceğini gösterse de kapsam dağılımı kamuya açıklanmış değil.
Önceki sözleşmelerle farkı ne?
1 Ekim’deki 1 milyar 8,5 milyon avroluk SSB sözleşmesi, devam eden uzun menzilli hava savunma sistemlerinin seri üretimine ilave sipariş niteliğindeydi. Aynı dönemdeki 488,5 milyon avroluk anlaşma ise yurt dışındaki bir son kullanıcıya yapılacak ihracatı kapsıyordu. Yeni 2,46 milyar avroluk paket ise SSB’ye yönelik hibrit hava savunma sistemleri tedariki olarak tanımlandı.
Böylece taraf, kapsam ve açıklanan tutar bakımından üç ayrı iş ilişkisi bulunuyor. Rakamları tek bir sözleşme gibi okumak, hem ihracat ile yurt içi tedarik ayrımını hem de uzun menzilli seri üretim ile hibrit sistem kapsamını birbirine karıştırır.
Yeni açıklama ASELSAN’ın hava savunma tarafındaki iş hacmini belirgin biçimde büyütüyor. Bunun bilanço üzerindeki dönemsel etkisini ölçmek için şirketin sonraki finansal raporlarında bakiye sipariş tutarı, teslimat takvimi, proje marjları ve avanslardaki değişim birlikte izlenmeli. Açıklanan bilgiler içinde bugün için en net sonuç, 2,46 milyar avroluk sözleşme yükümlülüğünün imza aşamasını tamamlamış olmasıdır.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.