Federal Reserve, üç yılda bir hazırladığı Tüketici Finansmanı Araştırması’nın 2025 sonuçlarını 9 Ekim’de yayımladı. Enflasyondan arındırılmış veriler, tipik ailenin gelirinde artışa işaret ederken borç ödemelerinde zorlanan kesimin genişlediğini gösteriyor.
Medyan gelir yükseldi, ortalama gelir geriledi
Medyan reel aile geliri 2022 araştırmasına göre yüzde 7 artarak 82.200 dolara çıktı. Ortalama reel gelir ise yüzde 6 düşüşle 145.200 dolara indi. Medyan, gelir dağılımının ortasındaki aileyi; ortalama ise tüm gelirlerin aile sayısına bölünmesini gösteriyor. İki göstergenin ters yönde hareket etmesi, kazanımların dağılımının tek bir büyüme oranıyla anlatılamadığını ortaya koyuyor.
Fed verilerine göre reel medyan net servet yüzde 2 artarak 215.900 dolara, ortalama net servet yüzde 7 yükselerek 1,24 milyon dolara ulaştı. Servette ortalamanın medyandan daha hızlı büyümesi, varlık değerlerindeki kazancın üst kesimlerde daha güçlü hissedildiğine işaret ediyor.
Ağır borç yükündeki artış yüzde 32,3
Herhangi bir borcu bulunan ailelerin payı yüzde 77 ile büyük ölçüde değişmedi; medyan ve ortalama borç bakiyeleri de 2022 düzeylerine yakın kaldı. Baskı, borcun varlığından çok aylık ödeme yükünde belirginleşti.
Gelirinin yüzde 40’tan fazlasını borç ödemelerine ayıran ailelerin oranı yüzde 6,5’ten yüzde 8,6’ya yükseldi. 2,1 puanlık artış, başlangıç düzeyine göre yaklaşık yüzde 32,3’lük genişleme anlamına geliyor. Gösterge en son 2013 araştırmasında bu seviyede bulunuyordu.
Bu oran, bütün ailelerin borcunun aynı ölçüde arttığını söylemiyor. Fed’in ölçtüğü eşik, gelire kıyasla ödeme yükü olağanüstü yüksek olan hanelerin payını gösteriyor; tüketim harcamalarının faiz ve gelir şoklarına karşı daha hassas olduğu kesimi görünür kılıyor.
Varlık sahipliği ile borç baskısı ayrıştı
Konut sahipliği yüzde 66 ile değişmezken ev sahibi ailelerde medyan net konut değeri 218.900 dolardan 230.000 dolara yükseldi. Artış yaklaşık yüzde 5,1 oldu.
Doğrudan ve dolaylı hisse sahipliği oranı yüzde 58’den yüzde 56’ya geriledi. Hisse sahibi aileler arasında medyan portföy büyüklüğü ise yüzde 36 artarak 56.900 dolardan 77.400 dolara çıktı. Daha az ailenin piyasaya katıldığı, buna karşılık yatırımda kalanların medyan varlığının belirgin biçimde büyüdüğü bir tablo oluştu.
Fed açısından tüketim kanalındaki risk
Araştırma doğrudan bir faiz kararı veya piyasa tahmini içermiyor. Yine de gelir artışının geniş tüketim talebine ne ölçüde dönüşebileceğini değerlendirirken borç ödeme oranı kritik bir sınır oluşturuyor. Ağır ödeme yükü taşıyan hanelerde yeni faiz artışları veya gelir kaybı, isteğe bağlı harcamaları daha hızlı sınırlayabilir.
Fed’in üç yıllık çalışması, kısa vadeli aylık veriden çok hane bilançolarının yapısını gösteriyor. 2025 sonuçlarının verdiği mesaj net: tipik ailede gelir ve servet artmış olsa da yüksek borç ödemesi taşıyan grubun büyüklüğü pandemi sonrasındaki iyileşmeyle aynı yönde ilerlemedi.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.