Avrupa Birliği, alüminyum hurdası başta olmak üzere atık ihracatında daha sert bir döneme hazırlanıyor. Avrupa Komisyonu, OECD üyesi olmayan ülkelere yönelik ihracatı geniş biçimde yasaklayacak yeni bir düzenleme üzerinde çalışıyor.
Hazırlanan düzenleme Atık Sevkiyat Tüzüğü kapsamında yetkilendirilmiş işlem şeklinde hazırlanacak. Taslağın önümüzdeki haftalarda kamu istişaresine açılması, ardından yıl sonuna kadar kabul edilmesi hedefleniyor.
İçindekiler
AB, alüminyum hurdası dahil atıkların OECD dışı ülkelere ihracatını geniş biçimde yasaklamaya hazırlanıyor.
Taslak önce kamu istişaresine açılacak, kabul sürecinin yıl sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor.
Daha fazla metal hurdasının Avrupa içinde kalması, geri dönüşüm ve ikincil alüminyum arzını destekleyebilir.
AB neden daha geniş bir yasak istiyor?
Avrupa Komisyonu daha önce alüminyum hurdası ihracatını sınırlamak için ticaret politikası araçlarını değerlendirmişti. Ancak yapılan iç değerlendirmelerde planlanan önlemlerin hurda ihracatının yalnızca yaklaşık yarısını kapsayabileceği görüldü.
Bu nedenle önceki yaklaşım geri çekildi ve ticaret önlemlerinden bağımsız, Atık Sevkiyat Tüzüğü üzerinden daha geniş bir düzenleme hazırlanmasına karar verildi.
Yeni yaklaşım yalnızca alüminyum hurdasını değil, genel olarak belirli atık kategorilerinin OECD dışındaki ülkelere çıkışını hedefliyor. Bazı AB aday ülkeleri için istisna tanınması da gündemde.
Çin ve Hindistan neden önemli?
OECD üyesi olmayan ülkeler arasında Çin ve Hindistan gibi metal hurdası ticaretinde önemli paya sahip büyük ekonomiler bulunuyor. AB’den çıkan hurdanın önemli bölümü yıllardır Asya’daki üretim ve geri dönüşüm tesislerine yöneliyor.
Yeni düzenlemenin kabul edilmesi halinde Avrupa’dan bu pazarlara yapılan hurda sevkiyatının önemli ölçüde azalması mümkün. Bunun ilk etkisi, Avrupa içinde daha fazla ikincil hammadde kalması olabilir.
Küresel metal piyasası açısından ise hurda alıcılarının alternatif tedarik kaynaklarına yönelmesi ve bölgesel fiyat farklarının büyümesi gündeme gelebilir.
Avrupa alüminyum sektörü hurdayı içeride tutmak istiyor
Alüminyum hurdası Avrupa sanayisi için yalnızca maliyet avantajı sağlayan bir girdi değil. Geri dönüştürülmüş alüminyum üretimi, birincil alüminyum üretimine kıyasla yaklaşık yüzde 95 daha az enerji tüketiyor.
Yüksek enerji maliyetleriyle mücadele eden Avrupalı üreticiler açısından hurdaya erişim, hem üretim maliyetleri hem de karbon azaltım hedefleri açısından önem taşıyor.
Avrupa alüminyum sektörü bu nedenle aylardır hurda ihracatını sınırlayacak önlemler talep ediyordu. Daha fazla hurdanın Avrupa içinde kalması, eritme ve geri dönüşüm tesisleri için hammadde erişimini kolaylaştırabilir.
Avrupa Komisyonu şu aşamada yeni düzenleme üzerinde çalışıyor. Taslak kamu istişaresine açılacak ve kabul sürecinin yıl sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor. Bu nedenle mevcut aşama “yasak başladı” değil, “yasak hazırlanıyor” şeklinde değerlendirilmelidir.
Mevcut AB kuralları zaten sıkılaşıyor
Yeni adım, Avrupa Birliği’nin atık ihracatına yönelik daha geniş düzenleme sürecinin üzerine geliyor. 2024’te yürürlüğe giren Atık Sevkiyat Tüzüğü kapsamında OECD üyesi olmayan ülkelere yapılan tehlikesiz atık ihracatında daha sıkı kuralların 21 Mayıs 2027’den itibaren uygulanması öngörülüyor.
Mevcut sistemde OECD dışındaki ülkelerin AB’den belirli atıkları almaya devam edebilmek için Avrupa Komisyonu’na başvurması ve bu atıkları çevreye uygun biçimde işleyebildiğini kanıtlaması gerekiyor.
Hazırlanan yeni düzenleme ise bu yapının ötesine geçerek alüminyum hurdası dahil daha geniş bir atık grubunda ihracatı doğrudan yasaklama seçeneğini gündeme taşıyor.
Metal piyasasında ne değişebilir?
Düzenleme kabul edilirse Avrupa’daki alüminyum geri dönüşüm şirketleri için hurda arzının artması beklenebilir. Ancak bunun alüminyum fiyatlarını otomatik olarak aşağı çekeceğini söylemek için henüz erken.
Hurda fiyatları enerji maliyetleri, birincil alüminyum fiyatı, navlun, talep ve bölgesel kapasite gibi çok sayıda değişkene bağlı. İhracat kısıtlaması ise özellikle Avrupa ile Asya arasındaki ikincil metal fiyatlarında ayrışmayı artırabilir.
OECD dışındaki alıcılar açısından daha sınırlı Avrupa arzı, ABD, Orta Doğu veya diğer hurda tedarik bölgelerine yönelimi güçlendirebilir.
Sıradaki adım kamu istişaresi
Komisyonun hazırladığı yetkilendirilmiş düzenlemenin önümüzdeki haftalarda kamu istişaresine açılması bekleniyor. Metnin kapsamı, hangi atık türlerinin yasak kapsamına gireceği ve hangi AB aday ülkelerine istisna tanınacağı bu süreçte netleşecek.
Düzenlemenin planlandığı gibi yıl sonuna kadar kabul edilmesi halinde alüminyum hurdası ticaretinde 2027’ye girilirken yeni bir dönem başlayabilir. Metal piyasasının kısa vadede izleyeceği ana başlık, yasağın kapsamının ne kadar geniş tutulacağı olacak.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.