İtalya’da Üretici Enflasyonu Yüzde 7,8’e Çıktı

İtalya’da sanayi üretici fiyatları temmuz ayında bir önceki aya göre yüzde 2,4, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 7,8 arttı. Haziranda yüzde 5,8 olan yıllık oranın iki puan yükselmesiyle üretici enflasyonu Şubat 2023’ten bu yana en yüksek düzeye çıktı. İtalya Ulusal İstatistik Enstitüsü, hızlanmanın temelinde yurt içi enerji maliyetlerindeki sert artışın bulunduğunu açıkladı.

Üretim zincirinin erken aşamasındaki fiyat baskısı, Avrupa’da tüketici enflasyonunun yeniden yükseldiği bir döneme denk geldi. Yüksek enerji ve ara malı maliyetlerinin satış fiyatlarına ne ölçüde aktarılacağı, şirket kâr marjları ile Avrupa Merkez Bankasının faiz patikası açısından öne çıkan başlıklardan biri haline geldi.

Yurt içi üretici fiyatları yüzde 9,3 arttı

ISTAT verilerine göre İtalya’nın yurt içi piyasaya yönelik üretici fiyatları temmuzda yıllık yüzde 9,3 yükseldi. Elektrik ve gaz tedarikindeki fiyat artışı yüzde 14,5’e ulaştı. Aynı oran haziran ayında yüzde 8,9 seviyesindeydi. Aylık toplam artışın büyük kısmı da enerji kalemlerinden geldi.

Enerji hariç hesaplanan yurt içi üretici enflasyonu yüzde 3,3 oldu. Hazirandaki yüzde 2,9’a göre görülen sınırlı hızlanma, maliyet baskısının enerji dışındaki alanlarda da tamamen kaybolmadığını gösterdi. Aradaki altı puanlık fark ise temmuz verisinin yönünü esas olarak enerji piyasasının çizdiğini ortaya koydu.

Rafine petrol ürünlerinde artış yüzde 54’e ulaştı

İmalat sanayisinde en sert yıllık yükseliş kok kömürü ve rafine petrol ürünlerinde kaydedildi. Söz konusu gruptaki üretici fiyatları yüzde 54 arttı. Kimyasal ürünlerde artış yüzde 9,6, metalürji ve işlenmiş metal ürünlerinde yüzde 7,7 olarak ölçüldü.

Petrol ve elektrik maliyetlerindeki hareket, enerji yoğun üreticilerin giderlerini doğrudan artırıyor. Üreticinin yükselen maliyeti satış fiyatına yansıtması tüketici enflasyonunu besleyebilir. Maliyeti üstlenmesi halinde ise marjlar daralabilir. Etkinin büyüklüğü şirketlerin enerji sözleşmelerine, stok yapısına ve fiyatlama gücüne göre değişecek.

Dış pazarlara yapılan satışlarda üretici fiyatları yıllık yüzde 3,6 yükseldi. Euro Bölgesi ülkelerine satışlarda artış yüzde 3,7, bölge dışındaki pazarlarda yüzde 3,5 oldu. Yurt dışı ve yurt içi oranları arasındaki belirgin fark, İtalya içindeki enerji maliyetlerinin temmuz verisinde daha ağır rol oynadığını gösteriyor.

İhracat fiyatlarındaki daha sınırlı yükseliş, dış pazarda rekabet eden üreticilerin maliyet artışını müşterilere aynı ölçüde aktaramamış olabileceğini düşündürüyor. Kesin şirket etkisi sektör ve sözleşme yapısına göre ayrışacak. Rafine petrol, kimya ve metal üreticilerinin sonraki mali tablolarında enerji giderleri, brüt kâr marjı ve stok kazançları birlikte okunmalı.

ECB öncesinde enerji kaynaklı baskı güçlendi

Üretici fiyatlarındaki sıçrama, Euro Bölgesi tüketici enflasyonunun ağustosta yüzde 3,3’e yükselmesinin hemen ardından geldi. Bölge genelinde enerji enflasyonu yüzde 14,3’e ulaşırken çekirdek oran yüzde 2,4’e gerilemişti. İtalya’daki üretici verisi, enerji şokunun şirket maliyetlerinde de güçlü biçimde hissedildiğine dair ülke bazlı yeni bir sinyal verdi.

Üretici fiyatları tüketici fiyatlarına bire bir ve aynı ayda geçmiyor. Firmaların hedging işlemleri, uzun vadeli enerji kontratları ve perakende fiyatlarını güncelleme sıklığı aktarımın zamanını değiştiriyor. Temmuzdaki yüzde 2,4’lük aylık artışın sonraki aylarda tekrarlanıp tekrarlanmayacağı, yıllık oranın geçici bir enerji sıçraması mı yoksa daha kalıcı bir maliyet dalgası mı olduğunu ayırmaya yardımcı olacak.

Avrupa Merkez Bankası Yönetim Konseyi faiz kararını 10 Eylül’de açıklayacak. Kurul, manşet enflasyondaki enerji kaynaklı yükseliş ile hizmet ve çekirdek göstergelerdeki daha ılımlı seyri birlikte değerlendirecek. İtalya’da ağustos ayına ait üretici fiyatları ise ISTAT’ın bir sonraki aylık açıklamasıyla netleşecek.