Ana içeriğe geç
Gram Altın 6.252,44 -0,45% USD/TRY 50,4000 +0,05% EUR/TRY 55,5198 -0,08% Sterlin 66,5065 -0,15% Bitcoin 64.356,07 -1,69% BIST 100 11.888,22 +0,38%
PiyasaDetay

İnşaat üretiminde sert düşüş! Binalarda kayıp yüzde 9,3

TÜİK'e göre inşaat üretimi eylülde yıllık yüzde 6,3 azaldı. Bina inşaatında düşüş yüzde 9,3'e ulaşırken bina dışı yapılarda yüzde 12,7 artış görüldü. Peki bu ayrışma demir talebi ve fiyatları için ne anlama geliyor?

Yayınlandı 3 dk
Yayınlanma
Okuma Süresi 3 Dakika
İnşaat şantiyesinde nervürlü demir çubuklar, proje çizimleri ve tamamlanmamış binalar
TÜİK'in Eylül 2026 verilerinde bina inşaatı yüzde 9,3 azalırken bina dışı yapıların üretimi yüzde 12,7 yükseldi.
PiyasaDetay’ı Google’da tercih edilen kaynaklara ekle Google’da tercih edilen kaynaklara ekle
Okuma ayarı

Türkiye’de inşaat üretimi eylül ayında hem geçen yılın aynı dönemine hem de ağustosa göre geriledi. Türkiye İstatistik Kurumunun (TÜİK) 13 Kasım’da yayımladığı verilere göre inşaat üretim endeksi yıllık yüzde 6,3, aylık yüzde 2,7 azaldı. Sektörün içindeki ayrışma daha çarpıcı: Bina inşaatı yüzde 9,3 daralırken, altyapı projelerini de kapsayan bina dışı yapıların üretimi yüzde 12,7 arttı.

Bu rakamlar, inşaat sektörünün bütün alt alanlarında aynı ölçüde yavaşlama yaşanmadığını gösteriyor. Özellikle konut, ticari bina ve diğer bina projelerindeki zayıflama ile bina dışı yapılardaki büyüme birbirinden ayrışıyor. Demir, çimento ve hazır beton gibi yapı malzemelerinde talebin yönünü değerlendirirken bu ayrım önemli; ancak üretim endeksindeki düşüşten tek başına demir fiyatlarının kesin düşeceği sonucu çıkarılamaz.

İnşaat üretimi

Eylül 2026'da yıllık yüzde 6,3, aylık yüzde 2,7 düşüş.

Bina inşaatı

Yıllık yüzde 9,3 daralma; sektörün en zayıf ana kollarından biri.

Bina dışı yapılar

Yıllık yüzde 12,7 artış; genel daralmadan pozitif ayrıştı.

Bina inşaatında düşüş yüzde 9,3’e ulaştı

TÜİK’in 2021=100 bazlı inşaat üretim endeksi, sektörün fiilen gerçekleştirdiği üretim faaliyetinin hacmini izliyor. Eylül 2026’da bina inşaatının yıllık yüzde 9,3 düşmesi, konut ve diğer bina türlerinde faaliyet hacminin bir önceki yılın aynı ayının gerisinde kaldığına işaret ediyor. Özel inşaat faaliyetleri de yıllık yüzde 8,9 küçüldü.

Buna karşılık köprü, yol, demiryolu ve benzeri bina dışı yapıların dahil olduğu grupta yüzde 12,7 yıllık büyüme kaydedildi. Böylece aynı ayda bina inşaatı ile bina dışı yapıların yıllık değişim oranları arasında 22 yüzde puanlık fark oluştu. Bu hesap, yüzde 12,7 ile eksi yüzde 9,3 arasındaki farktır; altyapı yatırımlarının toplam inşaat üretimine katkı oranını tek başına göstermez.

İnşaat faaliyetleri Yıllık değişim Aylık değişim
İnşaat üretimi toplamı -%6,3 -%2,7
Bina inşaatı -%9,3 -%2,9
Bina dışı yapıların inşaatı +%12,7 -%0,3
Özel inşaat faaliyetleri -%8,9 -%4,0

Yıllık değişimde pozitif kalan bina dışı yapılar da aylık karşılaştırmada yüzde 0,3 geriledi. Dolayısıyla sadece yıllık büyüme oranına bakıp altyapı projelerinin eylül boyunca hızlandığı sonucuna varmak doğru olmaz. Aylık tabloda bütün ana alt sektörlerde düşüş var.

İnşaat üretimindeki düşüş demir fiyatlarını etkiler mi?

İnşaat demiri talebi; yeni proje başlangıçları, mevcut şantiyelerin ilerleme aşaması, kamu altyapı yatırımları ve müteahhitlerin stok tercihleri gibi çok sayıda unsura bağlı. Bina üretimindeki gerileme, özellikle konut ve ticari yapı projeleriyle ilişkili demir tüketimi açısından bir talep riski oluşturabilir. Buna karşılık bina dışı yapıların yıllık büyümesi, altyapı tarafında farklı bir talep görünümü olduğunu düşündürüyor.

Ancak 1 ton demir fiyatını yalnız yurt içi inşaat üretimi belirlemiyor. Hurda ve cevher maliyetleri, enerji fiyatları, döviz kuru, ihracat siparişleri, üretici kapasitesi, ürün çapı, şehir, nakliye ve KDV dahil olup olmaması fiyatı değiştiriyor. Bu nedenle yüzde 6,3’lük üretim daralmasını demirde aynı oranda fiyat düşüşüyle eşleştirmek ekonomik olarak yanlış olur.

Ürün bazında güncel fiyatları ve şehirler arasındaki farkları değerlendirmek isteyenler için demir fiyatları ve ton bazında fiyat karşılaştırmaları sayfamızda fiyat verileri ayrı olarak takip edilebilir. Endeks verisi geçmiş eylül ayının üretimini, fiyat sayfası ise farklı bir tarihteki piyasa tekliflerini gösterdiğinden iki seri aynı zaman diliminin verisi gibi okunmamalı.

Demir fiyatları 1 ton demir kaç TL? İnşaat demirinde güncel ton fiyatlarını, çap ve şehir farklarını inceleyin. Üretim verilerinin ardından piyasa fiyatını ayrı kontrol edin. Demir fiyatlarını görüntüle

Üretim daralması konut fiyatlarının düşeceği anlamına mı geliyor?

Hayır. İnşaat üretim endeksi yapılan işin hacmini gösterirken konut satış fiyatları, kiralar ve inşaat maliyetleri farklı istatistiklerle takip ediliyor. Üretimin zayıflaması bazı projelerde arzın daha yavaş artmasına da neden olabilir. Dolayısıyla daha az üretim, otomatik olarak daha ucuz konut veya daha düşük inşaat maliyeti anlamına gelmiyor.

Üretim endeksi ile demir fiyatı aynı gösterge değil

TÜİK’in inşaat üretim endeksi eylül ayındaki faaliyet hacmini ölçer. Demir fiyatları ise piyasada belirli çap, kalite ve teslim koşullarındaki malzemenin bedelidir. Endeksteki yüzde 6,3 daralma, demirin fiyatının yüzde 6,3 gerilediğini veya gerileyeceğini göstermez.

Türkiye’nin genel ekonomik performansını daha geniş bir perspektifte incelemek isteyenler Türkiye GSYH göstergeleri üzerinden ülkenin yıllık ekonomik büyüklüğüne de bakabilir. Burada yer alan yıllık nominal GSYH tahminleriyle TÜİK’in aylık inşaat üretim serisinin aynı ölçüm olmadığı unutulmamalı.

İnşaatta bundan sonra hangi veriler izlenecek?

İnşaat üretiminde daralmanın devam edip etmediğini anlamak için gelecek ayların üretim endeksi, yapı ruhsatı ve kullanım izin belgeleri, inşaat maliyet endeksi ve konut satışları birlikte değerlendirilmeli. Yapı malzemeleri üreticileri açısından ise iç talebin yanı sıra ihracat hacmi ve maliyetlerin yönü de belirleyici.

TÜİK, inşaat üretim endeksinin bir sonraki bültenini 15 Aralık 2026’da yayımlamayı planlıyor. Bu açıklama, eylüldeki aylık düşüşün geçici kalıp kalmadığını görmek açısından yeni bir karşılaştırma sağlayacak. Eylül verisinin verdiği mesaj şimdilik açık: İnşaatta toplam üretim gerilerken bina projelerindeki düşüş daha derin, bina dışı yapıların yıllık performansı ise belirgin biçimde farklı.

Bu içerik yatırım tavsiyesi değildir. Üretim değişimleri TÜİK’in 13 Kasım 2026 tarihli Eylül 2026 İnşaat Üretim Endeksi bülteninden alınmıştır. Demir, konut ve diğer piyasa fiyatlarına ilişkin ifadeler üretim endeksinden türetilmiş fiyat tahmini değildir.

Yorumlar

Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.

Yorum Yap

E-posta adresiniz yayınlanmaz. Spam ve reklam içerikli yorumlar onaylanmaz.