Petrol piyasasında hafta başındaki sert yükselişin ardından başlayan geri çekilme üçüncü işlem gününe taşındı. Brent petrol cuma sabahı yüzde 2’nin üzerinde kayıpla 102,53 dolara kadar gerilerken, ABD tipi WTI petrol 100,04 dolar seviyesine çekildi.
Brent bir önceki seansta gün içinde 101,53 doları da görmüştü. Böylece Suudi Arabistan’ın petrol altyapısına yönelik saldırıların ardından hızla yükselen fiyatlarda, arzın tamamen kesilmeyeceğine yönelik beklentiler yeniden ağırlık kazandı.
İçindekiler
Suudi petrolünde 60 milyon varillik yeni rota
Petroldeki son düşüşün merkezinde Suudi Arabistan’ın ihracatı sürdürebilmek için devreye aldığı alternatif sevkiyat yöntemleri bulunuyor.
Ticaret kaynaklarının verdiği bilgilere göre Saudi Aramco, eylül ve ekim aylarında yaklaşık 60 milyon varil ham petrolü Ras Tanura’dan çıkararak Umman’ın Sohar limanı açıklarında gemiden gemiye transfer yoluyla alıcılara ulaştırmak üzere satış yaptı.
Bu yöntemle Suudi Arabistan’ın Körfez içinden yaptığı günlük ihracatın ortalama 1 milyon ile 1,5 milyon varil seviyesine çıkması bekleniyor. Bu miktar, ağustos ayındaki ihracat seviyelerine yakın veya bir miktar üzerinde.
Saudi Aramco söz konusu 60 milyon varillik miktara ilişkin resmi bir açıklama yapmadı. Bu nedenle rakam, birden fazla ticaret kaynağının aktardığı piyasa bilgisi niteliğinde.
Yanbu’daki kayıp başka rotayla telafi edilmeye çalışılıyor
Petrol fiyatlarını hafta başında yukarı taşıyan ana gelişmelerden biri, Suudi Arabistan’ın doğusundaki üretim merkezlerini Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu’ya bağlayan East-West boru hattının saldırı sonrasında devre dışı kalmasıydı.
Yanbu’daki yüklemelerin yavaşlaması ve bazı Avrupa teslimatlarının iptal edilmesi, Suudi petrolünün dünya pazarına ulaşmasında ciddi bir darboğaz oluşabileceği endişesini artırmıştı.
Son haber akışı ise bu riskin bir bölümünün alternatif rotalarla karşılanabileceğine işaret ediyor. Piyasa kaynakları Suudi Arabistan’ın East-West boru hattı kapasitesinin yaklaşık yarısını kısa süre içinde yeniden devreye almaya çalıştığını bildirirken, Sohar üzerinden yapılan gemiden gemiye transferler de Körfez’deki petrolün Asya pazarına ulaşmasını sağlıyor.
Çin ve Güney Kore rafinerileri bu spot kargoların öne çıkan alıcıları arasında yer alırken, Hindistan ve Japonya’ya da sevkiyat yapılması bekleniyor.
Hürmüz’deki trafik hâlâ normalin çok altında
Petrol fiyatındaki gerilemeye rağmen Orta Doğu’daki fiziksel arz riski tamamen ortadan kalkmış değil.
Gemi takip verilerine göre perşembe günü Hürmüz Boğazı’ndan yalnızca dört emtia gemisi geçti. Son 10 günlük ortalama yaklaşık 16 gemi seviyesindeydi. Bölgede seyreden bazı gemilerin güvenlik gerekçesiyle takip sistemlerini kapatması nedeniyle rakamların daha sonra değişebilmesi mümkün.
Bab el-Mandeb tarafında ise aynı gün 23 emtia gemisinin geçiş yaptığı bildirildi. Bu sayı son 10 günlük yaklaşık 26 gemilik ortalamanın biraz altında kaldı.
Dolayısıyla petroldeki son geri çekilmeyi, Orta Doğu’daki arz risklerinin sona ermesi olarak okumak için henüz erken. Fiyatlamadaki değişim daha çok Suudi Arabistan’ın kaybedilen ihracat hacminin bir bölümünü farklı rotalar üzerinden dünya pazarına ulaştırabileceği beklentisinden kaynaklanıyor.
Brent yeniden 100 dolar sınırına yaklaştı
Üç günlük düşüşün ardından Brent petrol ile 100 dolar arasındaki fark belirgin şekilde daraldı. WTI tarafında ise fiyat cuma sabahı doğrudan 100 dolar sınırına kadar indi.
Brent’in haftayı mevcut seviyelerde tamamlaması halinde petrol üç haftanın ardından ilk kez haftalık bazda düşüş kaydetmiş olacak.
Kısa vadede piyasada iki veri öne çıkıyor. İlki East-West boru hattının ne kadarının yeniden faaliyete geçeceği, ikincisi ise Ras Tanura-Sohar hattındaki alternatif sevkiyatların ne ölçüde sürdürülebileceği.
Bu kanallardan gelen petrol hacmi arttıkça Suudi arz kesintisine ilişkin risk primi gerileyebilir. Buna karşılık Hürmüz veya Kızıldeniz’deki fiziksel taşımacılıkta yeni bir aksama görülmesi durumunda 100 dolar çevresindeki petrol piyasasında oynaklığın yeniden hızlanması mümkün.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.