ABD ile Güney Kore Çip Yatırımlarını Görüşüyor

Güney Kore ile ABD, Amerikan topraklarında yapılacak yarı iletken yatırımlarını ve olası çip tarifelerinin koşullarını görüşüyor. Seul’den bir başkanlık yetkilisi, çip yatırımlarının iki ülke arasındaki daha geniş pazarlığın parçası olduğunu 4 Eylül’de açıkladı. Masadaki başlıklar Samsung Electronics ve SK Hynix’in ABD pazarına erişimi kadar yapay zekâ altyapısı için kritik bellek çiplerinin üretim coğrafyasını da ilgilendiriyor.

Görüşmeler, ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick’in yarı iletken ithalatına yönelik hedefli bir tarife politikası hazırlanacağı mesajının ardından gündeme geldi. Lutnick, ABD’de üretim yapmayan şirketlerin pazara girişte ödeme beklemesi gerektiğini söyledi. Seul yönetimi ise tarife başlığı ile yatırım müzakerelerinin birbirini aksatmaması için çalıştığını belirtti.

350 milyar dolarlık çerçevede çip maddesi

İki ülkenin 2025’te açıkladığı ticaret ve yatırım paketi, Güney Kore kaynaklı toplam 350 milyar dolarlık taahhüt içeriyor. Beyaz Saray’ın ortak bilgi notuna göre paketin 150 milyar dolarlık bölümü gemi inşa sektöründeki onaylı yatırımlardan, 200 milyar dolarlık bölümü ise stratejik yatırımlara ilişkin mutabakat kapsamında planlanan ek sermayeden oluşuyor. Yarı iletkenler, yapay zekâ ve kuantum bilişim anlaşmada adı verilen öncelikli alanlar arasında yer alıyor.

Mevcut metin, ABD’nin çiplere Section 232 kapsamında tarife getirmesi halinde Güney Kore’ye en az eşit ölçekte yarı iletken ticareti yapan bir rakibe sunulacak koşullardan daha olumsuz şart uygulanmamasını öngörüyor. Koruma mutlak bir tarife muafiyeti vermiyor. Oran ve kapsam, Washington’ın hazırladığı yeni politikanın ayrıntıları ile başka ülkelerle yapılabilecek anlaşmalara bağlı kalıyor.

Finansman takvimi de Kore wonu üzerindeki baskıyı sınırlayacak bir hüküm taşıyor. Beyaz Saray belgesine göre Güney Kore’nin stratejik yatırım mutabakatı için bir takvim yılında sağlaması istenecek dolar tutarı 20 milyar doları aşmayacak. Piyasa istikrarını bozabilecek hareketler görülürse Seul, aktarımın miktarı ve zamanlamasında değişiklik talep edebilecek.

Samsung ve SK Hynix için üretim yeri hesabı

Samsung Electronics ile SK Hynix, küresel bellek çipi pazarının en büyük üreticileri arasında bulunuyor. Yapay zekâ sunucularında kullanılan yüksek bant genişlikli bellek talebi, iki şirketin kapasite kararlarını ABD’nin teknoloji yatırımlarıyla doğrudan bağlantılı hale getirdi. Tarifenin ABD’de yeni fabrika veya paketleme tesisi kurmayan üreticilere daha yüksek maliyet yüklemesi, sermaye harcamalarının ülke dağılımını değiştirebilir.

SK Hynix bu yönde somut bir adım attı. Şirket, Indiana’da 4 milyar doları aşan gelişmiş paketleme ve araştırma tesisi için ağustos sonunda inşaata başladı. West Lafayette kampüsündeki yatırım, yüksek bant genişlikli belleklerin paketlenmesine odaklanacak ve temiz oda faaliyetlerinin 2028’in ikinci yarısında başlaması planlanıyor.

Samsung’un Teksas’taki üretim yatırımları da şirketin ABD’deki fiziksel kapasitesini artırıyor. Yine de yeni tarife rejiminin hangi üretim aşamalarını kapsayacağı açıklanmış değil. Wafer üretimi, ileri paketleme ve üretim ekipmanının aynı kurala tabi tutulup tutulmaması, iki şirketin ithalat maliyetini farklı biçimde etkileyebilir.

Tarife metni yatırım takvimini şekillendirecek

ABD’nin hazırlayacağı düzenlemede yerel üretim ölçütünün nasıl tanımlanacağı pazarlığın merkezinde duruyor. Bir şirketin yalnız fabrika inşa etmesi mi, belirli bir üretim hacmine ulaşması mı yoksa tedarik zincirinin daha büyük bölümünü ABD’ye taşıması mı gerekeceği henüz bilinmiyor. Güney Kore’nin elde ettiği eşit muamele güvencesi, nihai oran açıklandığında Samsung ve SK Hynix için rakip ülke üreticileriyle maliyet karşılaştırmasının başlangıç noktası olacak.

Seul ve Washington görüşmeler için bir sonuç tarihi açıklamadı. Somut fiyatlama etkisi, ABD’nin çip tarifesinin oranı, kapsadığı ürünler, yürürlük tarihi ve devam eden yatırımlara tanınacak istisnalar yayımlandığında hesaplanabilecek.