Petrol piyasasında son günlerde hızlanan satışlar 10 Kasım Salı günü yeni bir eşiğin kırılmasına yol açtı. Brent petrol 90 doların altına inerek gün içinde 89,22 doları gördü. Öğleden sonraki işlemlerde 89,94 dolar düzeyinde seyreden Brent, 31 Ağustos’tan bu yana ilk kez 90 dolar sınırının altında fiyatlandı. ABD ham petrolü (WTI) de gerilerken fiyatlamanın merkezinde Washington ile Tahran arasındaki gerilimin hafifleyebileceği beklentisi bulunuyor.
Brent, 9 Kasım’ı yaklaşık 92,57 dolardan tamamlamıştı. Böylece 89,94 dolarlık seviye bir önceki kapanışa göre yaklaşık yüzde 2,84’lük düşüşe karşılık geliyor. Gün içi en düşük seviye olan 89,22 dolar esas alındığında kayıp yüzde 3,62’ye ulaşıyor. Bu fiyatlar 10 Kasım’ın devam eden işlemlerine ait; gün sonu kapanışı değil.
Brent petrol neden 90 doların altına indi?
ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’a yönelik yeni askerî saldırıların mevcut koşullarda gerekli görünmediğini belirtmesi, Orta Doğu’daki enerji arzında uzun süreli kesinti yaşanacağına ilişkin endişeleri azalttı. Katar’ın arabuluculuk girişimleri ve ABD-İran temaslarından sonuç alınabileceği beklentisi, ham petrol fiyatlarına daha önce eklenen jeopolitik risk primini aşağı çekiyor.
Henüz tarafların imzaladığı kesin bir anlaşma bulunmuyor. Hürmüz Boğazı çevresindeki tanker güvenliği ve sevkiyatların normalleşme hızı da belirsiz. Buna rağmen piyasada kısa vadede yeniden büyük bir askerî tırmanış yaşanması ihtimaline daha düşük ağırlık verilmesi, petrolün sert düşüşünde belirleyici hale geldi.
Satışları yalnızca diplomatik gelişmelerle açıklamak da yeterli değil. Küresel petrol piyasasında arzın talebi aşabileceğine ilişkin beklentiler güçleniyor. Ekim ayı için günlük yaklaşık 1,4 milyon varillik arz fazlasına işaret eden sektör tahminleri bulunuyor. OPEC üretimindeki artış ve yüksek fiyatların petrol tüketimini sınırlaması, jeopolitik risk primi azaldığında fiyatların daha hızlı gerilemesine zemin hazırlıyor.
Petrolde iki günde sert kayıp
Brent 9 Kasım’da yaklaşık yüzde 5,9 düşüşle 92,57 dolardan kapanmıştı. Bir gün sonra 90 doların da altına inilmesi, satışların tek seanslık bir hareketten daha geniş bir fiyat düzeltmesine dönüştüğünü gösteriyor. 30 Ekim’de yaklaşık 118 dolar düzeyine çıkan Brent’in 89,22 doları görmesi, zirveden yaklaşık yüzde 24,4’lük geri çekilmeye karşılık geliyor.
| Brent petrol göstergesi | Fiyat |
|---|---|
| 30 Ekim civarındaki yüksek seviye | Yaklaşık 118 dolar |
| 9 Kasım kapanışı | 92,57 dolar |
| 10 Kasım gün içi en düşük | 89,22 dolar |
| 10 Kasım öğleden sonra | 89,94 dolar |
| 9 Kasım kapanışına göre değişim | Yaklaşık -%2,84 |
Petrol dün 94 doların altına gerilemişti. 9 Kasım’daki satış dalgasını değerlendirdiğimiz haberimizde ABD-İran müzakerelerinin ilk etkilerini ele almıştık. Bugünkü gelişmenin farkı, Brent’in 90 dolar eşiğini de kırarak ağustos sonundan bu yana görülmeyen fiyatlara inmesi.
Petrolün düşmesi benzin ve motorine indirim getirir mi?
Ham petrolün ucuzlaması kalıcı hale gelirse Türkiye’de akaryakıt fiyatlarını aşağı çekebilecek önemli bir unsur oluşur. Bununla birlikte pompadaki benzin ve motorin fiyatları doğrudan Brent’in günlük değişimine göre ayarlanmıyor. Akdeniz piyasasındaki işlenmiş ürün fiyatları, dolar/TL kuru, vergiler ve dağıtım maliyetleri birlikte etkili oluyor.
Bu nedenle Brent’te yüzde 3’lük günlük düşüş olması, benzin ve motorinde aynı oranda veya hemen ertesi gün indirim yapılacağı anlamına gelmez. Özellikle döviz kuru hareketi, dolar cinsinden ucuzlayan ürünün TL maliyetini etkileyebilir. 10 Kasım itibarıyla bu son düşüşe bağlı yeni bir pompa indiriminin tutarı ve yürürlük tarihi kesinleşmiş değil.
Okuyucular benzin, motorin ve LPG’nin güncel fiyatlarını, şehir karşılaştırmalarını ve yakıt maliyeti hesaplamasını PiyasaDetay akaryakıt fiyatları sayfasından inceleyebilir.
Akaryakıt fiyatları Petrol 90 doların altına indi, pompa fiyatları ne durumda? Benzin, motorin ve LPG fiyatlarını şehir bazında karşılaştırın, yakıt maliyetinizi hesaplayın. Akaryakıt fiyatlarını incele90 doların altında yeni denge oluşacak mı?
Petrolde bundan sonraki fiyatlamayı iki somut gelişme belirleyecek. İlki ABD ile İran arasında kalıcı bir anlaşmaya ne ölçüde yaklaşıldığı ve Hürmüz üzerinden sevkiyat güvenliğinin sağlanıp sağlanamayacağı. İkincisi ise arz fazlası beklentilerinin üretim ve talep verileriyle desteklenip desteklenmeyeceği.
Jeopolitik gelişmelerle bir süredir hızla yükselen petrol, şimdi aynı risk primini geri veriyor. Fiyatın 90 doların altına inmesi bu değişimin yeni aşaması. Ancak anlaşma sağlanmadan ve bölgedeki sevkiyat riski ortadan kalkmadan son düşüşün kalıcı olacağına ilişkin kesin hüküm vermek mümkün değil.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.