BRICS liderleri, Yeni Delhi zirvesinin ilk gününde tek taraflı tarifeler ve ticareti kısıtlayan uygulamalar konusunda ortak tutum benimsedi. Oy birliğiyle kabul edilen bildiride, Dünya Ticaret Örgütü kurallarıyla bağdaşmayan önlemlerin küresel ticareti bozduğu kaydedildi.
Karar, gümrük vergilerini kendiliğinden indiren bağlayıcı bir anlaşma değil. Ortak metin daha çok BRICS ülkelerinin yeni tarife dalgasına karşı hangi zeminde hareket etmek istediğini anlatıyor.
İçindekiler
Metin tarife dışı engelleri de kapsıyor
Yeni Delhi Bildirisi, itirazı yalnız gümrük vergileriyle sınırlamadı. Tarife dışı engeller, korumacı uygulamalar ve ticaret akışını sınırlayan tek taraflı önlemler de metne girdi. Üyeler, anlaşmazlıkların çok taraflı ticaret sistemi içinde ele alınmasını ve WTO’nun güncel aksaklıklara daha hızlı yanıt verecek biçimde güçlendirilmesini istedi.
Tarife dışı önlemler teknik standartlardan ithalat kotalarına kadar geniş bir alanı kapsayabiliyor. Uygulamanın kapsamı belirsiz kaldığında şirketlerin tedarik, fiyatlama ve yatırım kararları zorlaşıyor. Bildirideki dil, BRICS’in ticaret kurallarındaki parçalanmaya karşı ortak siyasi baskı kurma niyetini ortaya koyuyor. Belirli bir ülkeye karşı yeni misilleme takvimi açıklanmadı.
Hindistan hükümetinin zirve bilgi notuna göre 11 üyeli BRICS dünya nüfusunun yüzde 49,5’ini, küresel üretimin yüzde 40’ını ve ticaretin yüzde 26’sını temsil ediyor. Grubun ölçeği, ortak metni diplomatik bir açıklamadan daha geniş bir ticaret gündemine taşıyor. Üyelerin ihracat yapıları ve dış politika tercihleri ise birbirinden farklı. Uygulama aşamasında uzlaşma, bildirinin kabulünden daha zor olabilir.
İran ve Körfez ülkeleri aynı metinde buluştu
Bildirinin diğer başlığı Ortadoğu’daki savaş oldu. Liderler çatışmanın büyümesinden duydukları derin kaygıyı kayda geçirdi, azami itidal çağrısı yaptı ve sorunların diyalog ile diplomasi yoluyla çözülmesini istedi.
İran ile ABD’nin bölgedeki müttefikleri arasında yer alan Birleşik Arap Emirlikleri’nin aynı bildiriyi kabul etmesi, metnin hazırlanmasındaki hassas dengeyi gösteriyor. Ortak dil herhangi bir ülkeye yeni yükümlülük getirmiyor. Yine de BRICS’in farklı güvenlik ilişkilerine sahip üyeleri, çatışmanın ticaret yolları ve enerji akışları üzerindeki riskini birlikte anmış oldu.
Bildirinin ekonomik etkisi uygulama adımlarına bağlı
Yeni Delhi metni siyasi bir ortak tutum belgesi. Ulusal tarifeleri kaldırmıyor, yaptırımları sona erdirmiyor ve şirketler için hemen yürürlüğe giren yeni bir ticaret kuralı oluşturmuyor. Ekonomik sonuç için üyelerin WTO reformunda hangi önerileri sunacağı ve ikili ticarette hangi somut düzenlemelere gideceği önem taşıyor.
Zirvenin ikinci günü 13 Eylül’de tamamlanacak. Açıklanacak ek kararlar, ticaret finansmanı ve BRICS içi ödeme düzenlemeleri için bir takvim bulunup bulunmadığını netleştirecek.
Yorumlar
Görüşünüzü paylaşabilirsiniz. Yorumlar onaylandıktan sonra yayınlanır.